Peygamber Efendimiz (s.a.s.)’in Her Farz Namazın Ardından Okuduğu Dua
Mugîre radıyallahu anh’in kâtibi Verrâd radıyallahu anh şöyle aktarmıştır:
Mugîre İbni Şu’be radıyallahu anh, Muâviye radıyallahu anh’e gönderdiği bir mektubunda, Peygamber Efendimiz (s.a.s.)’in her farz namazın ardından okuduğu şu duayı yazdırdığını belirtmiştir:
“Lâ ilâhe illallâhü vahdehü lâ şerîke leh. Lehü’l-mülkü velehü’l-hamdü ve hüve alâ külli şey’in kadîr. Allahümme lâ mânia limâ a‘tayte, ve lâ mu‘tiye limâ mena‘te; ve lâ yenfeu ze’l-ceddi minke’l-ceddü.” Bu kıymetli duanın anlamı şöyledir: Bir olan Allah’tan başka hiçbir ilâh yoktur. O’nun ortağı da yoktur. Mülk O’nundur. Hamd O’na mahsustur. O, her şeye gücü yetendir. Ya Rabbi! Senin verdiğine engel olacak hiçbir güç yoktur ve senin vermediğini verecek de yoktur. Servet sahibi olanın serveti, senin yardımın yerine geçip kendisine bir fayda sağlamaz.
Mugîre radıyallahu anh, Muâviye radıyallahu anh’a ayrıca şunu da yazmıştır:
Resûl-i Ekrem (s.a.s.), dedikodudan, malı israf etmekten ve gereksiz yere çok soru sormaktan kesinlikle kaçınmamızı öğütlemiştir.
Peygamberimiz (s.a.s.) aynı zamanda analara itaatsizlikten, kız çocuklarını diri diri toprağa gömmekten, verilmesi gerekeni ihmal etmekten ve hakkı olmayan bir şeyi talep etmekten de nehyetmiştir. (Buhârî, İ’tisâm 3, Rikâk 22; Müslim, Akdiye 12-14. Ayrıca bkz. Buhârî, İstikrâz 19, Edeb 6)
Hadisin Açıklaması ve Önemi
İmam Nevevî (r.a.), bu hadis-i şerifte Peygamber Efendimiz (s.a.s.)’in namazlarının ardından yaptığı dualardan birine yer vermiştir. Bu, onun sünnetini takip etmenin önemini gösterir.
Hadiste bahsedilen hususlar, Cenâb-ı Hakk’ın hoşnutsuzluğunu celbeden davranışlardır. Malı israf etmek ve meşrû olmayan yollarda harcamak kesinlikle yasaktır. İmam Nevevî’nin bu hadisi zikretmesi, malı israf etmenin ve helal olmayan yollarla kazanmanın haram olduğunun altını çizmektedir.
Hadisin son bölümünde yer alan analara itaatsizlik, kız çocuklarını diri diri toprağa gömmek gibi çirkin davranışların yasaklandığı belirtilerek, İslam’ın insanlığa getirdiği değerler vurgulanmıştır.
Hadisten Öğrendiklerimiz
- Sahâbe-i kirâm (r.a.), Resûl-i Ekrem (s.a.s.)’in sünnetini öğrenmeye büyük önem vermişlerdir. Bu hadis, o dönemde hadislerin derlenip toplanma faaliyetinin başladığının önemli bir kanıtıdır.
- Peygamber Efendimiz (s.a.s.), namazlarının ardından çeşitli dualar okurdu. Bizler de bu güzel duaları öğrenerek okumalı ve onlardan istifade etmeliyiz.
- Dinimizde dedikodu, faydasız soru sormak ve malı meşrû olmayan yollarda harcamak gibi davranışlar kesinlikle yasaktır. Bu türden eylemlerden uzak durmalıyız.
- Efendimiz (s.a.s.), ana babaya itaatsizliği, kız çocuklarını diri diri toprağa gömmeyi, verilmesi gerekeni vermemeyi ve hakkı olmayan bir şeyi istemeyi yasaklayarak insanlığın kurtuluşuna yönelik önemli mesajlar vermiştir.