İKİNCİ FEN · ÜÇÜNCÜ BÂB · İKİNCİ FASIL · Birinci Madde
Birinci Madde
Göğsü sıkıştıran ve açan kasları bildirir.
Ey azîz! Bilinmelidir ki anatomi bilginleri şöyle demişlerdir: Göğsü
hareket ettiren kasların bazısı sadece onu açar, tutma işi yapmaz. Göğsün bu
kaslarıdır ki nefes organları ile besin organları arasında engel olan
diyaframın ileride açıklanacak kaslarıdır. Bir çift kas da köprücük
kemiğinin altında yerleşmiştir ki çıkış yeri omuz başına uzanmış olan bahsi
gelecek kısımdır. Göğsün ilk kaburgasına sağ ve soldan bağlı olup
kaburgayı çekmek için yaratılmıştır. Bir çift kasının her biri iki başlıdır; iki
kısmının üst tarafları boyna bitişik olup onu hareket ettirmiştir. Alt kısımları
göğsü hareket ettirmeye yeterlidir. (Bu kas boyunca yer alan ve) göğsün
beşinci ve altıncı kaburgasına bitişik olan bir kas daha vardır ki daha sonra
anlatılacaktır. Diğer bir çift kası da kürek kemiğinden çıkmıştır ki birinci
omurdan omuza inen bir çift kasla birleşmiştir. İkisi tek bir kas gibi olup
arka kaburgalara giderler. Dördüncü çift kası boynun yedinci omurundan ve
göğsün ilk iki omurundan ortaya çıkıp göğüs kaburgalarına bitişmiştir ki
göğsü açıp genişleten kaslar bunlardır.
Göğsü sıkıştıran kasların biri, dolaylı yoldan diyafragmadan veya
doğrudan sıkıştıran bir çift kastır ki kökleri üst taraftaki kaburgaların altına
yayılmış olup göğsü güçlendirmişler ve kısımlarını bir arada tutmuşlardır.
Bir çifti de bu kaburgaların etrafında terkûb ile hançerî arasında göğse
yayılmış olup karnın düz kasına kadar uzanmışlardır. İki çift kas da bu
bahsedilen çifte yardımcı olarak yaratılmıştır. Göğsü hem sıkıştıran hem de
açan kaslar onlardır ki kaburgaların arasını birleştirmişlerdir. Her kaburga
arasında dört kas vardır ki liflerinin bazısı kaburgaların dışına, bazısı ise
içine derine bitişmiştir. İki kas köprücük kemiğinden omuz tarafına gelip ilk
kaburgaya sağ ve soldan bitişmiştir. Onu üst tarafa kaldırıp göğsün
açılmasına yardım etmiştir. Bu durumda göğüs kaslarının [124/b] tamamı
doksana ulaşmıştır.
Omuzu hareket ettiren kaslar yedi çifttir ki, iki çifti başın arka kısmından
gelip bir çifti köprücük kemiğine varıncaya kadar omuz üstünde gitmiştir ve
baş bölgesine meyliyle omuzu kaldırmıştır. Diğer bir çifti omuza bitişik
olup onu baş hizasına kaldırmıştır. Diğer bir çift kas da, birinci omurdan
gelip omuz başına bitişip onu boyna yakın etmek için gelmiştir. Dördüncü
çift azm-i lâmî kemiğinden ortaya çıkıp yine omuz başına gidip onu
kaldırmıştır. İki çift kas da, göğüs omurlarında ve boyunda olan
çıkıntılardan doğup omuzu arkaya ve aşağıya hareket ettirmiştir. Yedinci
çift sırtın alt kısmından ortaya çıkıp sadece omzu aşağıya ve öne çekerler ve
omuzu kol kemiğiyle birlikte üst tarafa çekerler. Göğsün açılmasına da
yardımcı olurlar.
“Yüce Allah’tan başka hakiki mânâda güç ve kuvvet sahibi yoktur.”