Marifetnâme · Haziran 27, 2026

İKİNCİ FEN · ÜÇÜNCÜ BÂB · İKİNCİ FASIL · Üçüncü Madde

İKİNCİ FEN · ÜÇÜNCÜ BÂB · İKİNCİ FASIL · Üçüncü Madde Üçüncü Madde Ön kol kemiğinin kaslarını ve hareketlerini bildirir. Ey azîz! Bilinmelidir ki anatomi bilginleri şöyle demişlerdir: Ön kolu hareket ettiren kasların …

İKİNCİ FEN · ÜÇÜNCÜ BÂB · İKİNCİ FASIL · Üçüncü Madde

Üçüncü Madde

Ön kol kemiğinin kaslarını ve hareketlerini bildirir.

Ey azîz! Bilinmelidir ki anatomi bilginleri şöyle demişlerdir: Ön kolu

hareket ettiren kasların bazısı açar, bazısı tutar. Bunlar kol kemiği üzerinde

yerleşmişlerdir. Bunların bazısı kol kemiğini şekli üzere kuşatır. Bazısı el

ayası aşağı gelecek şekilde kolu çevirir ve el ayası yukarı gelecek şekilde

kolu çevirir. Bu kaslar, kol kemiği üzerinde değildir. Lâkin ön kolun

eksantör kasları bir çit kastır ki bunlardan iki çiftinin biri içeriye

meylederek ön kolu koldan açar, genişletir. Çünkü bu kaslardan biri, kol

kemiğinin ön tarafının altından ve omuzun aşağı kaburgasından doğup

dirseğe iç kısımlarında bitişmiştir. İkincisi, dış tarafa yönelir, ön kola

supinasyon yaptırarak genişletir. Çünkü bu kas, kol kemiğinin başından

gelip dirseğin dış kısımlarına ulaşır. Bu iki kas, birlikte çekilirse ön kol düz

olarak öne doğru uzanır.

Ön kolu kola yaklaştıran bir çift kastır ki daha büyük olanı, ön kolu iç

tarafa meyil ile büküp kıvırır. Çünkü bu tek kas, omuzun alt çıkıntısından

ve bahsi geçen kargaburnunun başından doğup kol kemiğinin içine

meyledip zend-i a’lâya bitişmiştir. Diğer kas, ön kola supinasyon

yaptırarak, harice meyil ile onun tutar. Çünkü bu kasın çıkış yeri, kol

kemiği dışının arkasıdır. Bu etten iki başa sahip bir kastır ki biri önden,

diğeri arka taraftan humerusa gider. Sonra her ikisi de aşağı iner ve zend-i

esfelin ön alt ucuna birleşir. Ön kola pronasyon yaptıran alt kısım, zend-i

esfelin üst tarafına bitişir. Bu sayede kuvvetli çekerler. Bu iki kasın her ikisi

birlikte çekilince ön kol öne doğru düz bir şekilde fleksiyon yapar. Bu iki

basit kasın içinde bir kas vardır ki kol kemiğini kuşatıp fleksör yapar. Ön

kolun pronator kasları bir çifttir. Ön kolun dış tarafındadırlar. Bunlardan biri

humerusun alt ucundan doğup üst dirsek kemiğine bitişerek, bilek mafsalı

olmuştur. Diğeri, birinciden daha kısa, lifi daha geniş ve uçları sinirli olup

alt dirsek kemiğinin alt kısmından doğup bilek mafsalında üst dirsek

kemiğine bitişmiştir. Ön kolun supinatör kasları bir çifttir ki bir tanesi iki

dirseğin dış tarafında yerleşip üst dirsek kemiği ile sinirsiz bitişmiştir.

İkincisinin çıkış yeri, kol kemiği başının dışından yana üst kısmından

uzanan ince kemiktir ki ön kol kemiğinden geçerek içine girmiştir. Böylece

bilek mafsalına yakın oluncaya kadar gitmiştir. Üst dirsek kemiği tarafından

iç kısma gelip bir zar sinirle bu kas bitişmiştir.

“[Bütün bunları yaratıp işleten] Allah’ın şânı yücedir.”