MENÂSİKHAC BÖLÜMÜ · 6 – HACCI İFÂDA ACELE ETMEK
1732- İbn-i Abbas radıyallahu anh’dan: Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem; “Kim hac etmek murad ederse acele etsin” buyurdu. [523]
İZAH
Haccın vakti bir bakıma geniş vakte bir cihetten miyare benzediğinden müşkildir. Bunun için Ebû Hanife, İmam Mâlik, İmam Ahmed bin Hanbel hac ilk farz olduğu sene yapılması farzdır diyorlar. Evcez ismindeki kitapta Ebû Yusuf’un da bu görüşte olduğu yazılıdır. İmam Şâfiî, İmam Muhammed, Hac bir kimsenin hacca ilk gücünün yettiği sene hac etmesi farz değildir. Sonraki senelerde de yapabilir. Ancak hac etmeden vefat ederse borçlu ölür diyor. Bir rivâyete göre Ebû Yusuf’un da hacc-ın edasının ilk farz olduğu yılda hemen yapılmasının farz olmadığı görüşünde olduğu rivâyet edilmektedir. (Bezlül Mechud cild 8. s. 212-213.) İlk farz olduğunda yapmak ihtiyat olur çünkü gelecek yıllara erişip erişemeyeceğimiz belli değil. Yetişsek bile sihhatimizin durumu değişebilir. Haccın vakti: Bir cihetten geniş vakte (ki zarfa) bir cihetten miyare benzediğinden vakti müşkildir, bunun için İmam Muhammed, hac ömür içinde istenilen zamanda yapılır. İlk farz oluşunda yapmak farz değildir, ancak ilk farz olduğunda hac etmeyen kimse edâ etmeden ölürse günahkâr olur, diyor. İmam Ebû Yusuf hacc-ın ilk iktidar senesinde yapılması icabeder, şu kadar var ki ilk sene yapmayıp sonraki senelerden birinde hac etmiş olsa yine edâ sayılır, diyor.