Kur’ân-ı Kerîm, Kur’ân-ı Kerîm’in İnişi, Ezberlenişi ve Yazılışı

Kur’ân-ı Kerîm’in isimlerinden olan “Kur’ân” sözü, aslında masdar olup kıraat etmek, okumak demektir.³⁵⁶ Kur’ân-ı Kerîm, âlemlerin Rabbi olan Yüce Allah tarafından357 insanları karanlıklardan aydınlığa, Allah’ın doğru yoluna çıkarmak için358 son peygamber 359 Hz.

Muhammed Aleyhisselam ın kalbine, Cebrail Aleyhisselamın aracılığıyla,³⁶⁰ hiç unutmamak, hâfızasından silinmemek üzere361 vahyedilmek,³⁶² okunmak suretiyle 363 azar azar indirilen;³⁶⁴ hiç kimsenin bir benzerini daha vücuda getiremeyeceği;³⁶⁵ Allah katında çok şerefli, kadri yüce; tertemiz sahifelerde kıymetli, sevgili, takva sahibi kâtiplerin elleriyle yazılı;³⁶⁶ nesilden nesile tevatürle nakil olunagelen; doğruluğunda hiç şek ve şüphe bulunmayan Allah Kelamıdır.³⁶⁷ Nisâ: 113. İbrahim:¹ A’lâ: 6. Şûrâ: 7. Kıyâme: 18. İnsan: 23. İsrâ: 88. Abese: 13-16. Seyyid Şerif, s. 116.

Vahyin Gelişi 187 Kur’ân-ı Kerîm Peygamberimiz Aleyhisselama, Ramazan ay ında,³⁶⁸ Kadir gecesinde inmeye başlamış,³⁶⁹ yirmi üç yılda tamamlanmıştır.³⁷⁰ Cebrail Aleyhisselam tarafından indirilen âyetleri ezberlemek, unutmamak için acele eder, dudaklarını Cebrail’in okuyuşuna uydurarak kımıldatır dururdu.³⁷¹ Bunun üzerine, Yüce Allah, indirdiği âyetlerde şöyle buyurdu: “(Ey Resûlüm!) Onu (Kur’ân’ı Cebrail sana okuyup bitirmeden) ezberlemek için, dilini onunla (Kur’ân’la) depretme! Onu, (göğsünde) toplamak (ezberletmek), okutmak Bize düşer. O halde, Biz, onu sana (Cebrail’in dili ile) okuduğumuzda, sen onun okunuşuna sadece uy!

(susup kulak ver, dinle!) Sonra onu okuman, Bize aittir (okumanı Biz tekeffül ederiz).”³⁷² “Bundan böyle, Biz sana Kur’ân’ı okutacağız da, sen onu unutmayacaksın.”³⁷³ İşte bundan sonra, ne zaman Cebrail Aleyhisselam gelir, vahiy getirirse, Peygamberimiz Aleyhisselam susar, onu dinler; Cebrail Aleyhisselam dönüp gidince, onun okumuş olduğu âyetleri, o nasıl okumuş idiyse öylece ezberinden okurdu.³⁷⁴ Kur’ân-ı Kerîm’in Arapça olarak indirildiği de, Kur’ân-ı Kerîm’de açıklanmıştır.³⁷⁵ Kur’ân-ı Kerîm’in ilk hâfızı, Peygamberimiz Aleyhisselamdı.³⁷⁶ Cebrail Aleyhisselam her yıl Ramazan ayında, her gece gelir, Ramazan’ın sonuna kadar Kur’ân-ı Kerîm’i Peygamberimiz Aleyhisselamla mukabele eder; yani o okur, Peygamberimiz Aleyhisselam dinler, Peygamberimiz Aleyhisselam okur, Cebrail Aleyhisselam dinlerdi.

Peygamberimiz Aleyhisselamın vefat ettiği yılda ise, bu mukabele iki kere yapılmıştı.³⁷⁷ Kadr: 1. Zerkeşî, 1/232. Kıyâme: 16-19. A’lâ, 6. Yûsuf: 2, Tâhâ: 113, Şûrâ: 7. A’lâ: 26, Kıyâme: 17. 4/1803, 1905. Yüce Allah Müslümanlara namazda Kur’ân’dan kolaylarına geleni okumalar ını emir buyurdu ğu378 ve Peygamberimiz Aleyhisselam da, Kur’ân’sız (kıraatsız) namaz olamayacağını haber verdiği için;³⁷⁹ erkek kadın her Müslüman'ın, en az namazlarında okuyacakları kadar sûre veya âyetler ezberlemeleri gerekiyor, bununla yetinmeyip Kur’ân-ı Kerîm’in tümünü ezberlemeye koyulanlar da oluyordu.

Peygamberimiz Aleyhisselam, kendisine Kur’ân-ı Kerîm âyetleri nazil oldukça, vahiy kâtiplerinden birini çağırır, ona “Yaz!” buyurup yazdırır, onun hangi sûreye ve sûrenin neresine konulacağını da bildirir,³⁸⁰ bu da kendisine Cebrail Aleyhisselam tarafından bildirilmiş bulunurdu. Nitekim, Peygamberimiz Aleyhisselam: “Bana Cebrail (Aleyhisselam) geldi. Şu ‘innallâhe ye’muru bi’l-adli ve’lihsâni ve îtâi zi’l-kurbâ ve yenhâ ani’l-fahşâi ve’l-münkeri ve’l-bağyi yaizuküm lealleküm tezekkerûn’ âyetini [Nahl: 90], şu sûrenin [Nahl sûresinin] şurasına [89. âyetin altına] koymamı bana emretti” buyurmuştur.³⁸¹ Zeyd b.

Sabit der ki: “Vahyi Resûlullah Aleyhisselamın huzurunda yazard ım. Bitirdiğim zaman, bana: ‘Yazdığını, oku!’ buyururdu. Eğer onda yazılmayan bir şey kalmışsa ekletir, fazla bir şey olursa çıkarttırırdı.”³⁸² Nisâ sûresinin 95. âyeti nazil olunca da: “Bana Zeyd’i çağırınız. Levhayı, diviti ve kürek kemiğini, veya kürek kemiğini ve diviti getirsin!” buyurmuş,³⁸³ Zeyd gelince de, ona: “Ey Zeyd!”³⁸⁴ buyurarak385 yazdıracağı âyeti yazdırmış,³⁸⁶ bu âyete ait olup o anda nazil olan “zarar görenler dışında” istisnasını da ona ekletmiştir. Zeyd b. Sabit der ki: Müzzemmil, 20. 4/128. Sehavî, Irakî Elfiye, Şerhu Fethu’l-mugîs, 2/165.

Kaynaklar

1. Bakara: 127-129. Bakara: 151. Râgıb, s. 402. Vâkıa: 80. Ahzâb: 40. Bakara: 37. İbn Abbas’ın bildirdiğine göre; Peygamberimiz Aleyhisselam kendisine Bakara: 185. Ahmed b. Hanbel, 1/343, Buhârî, Sahîh, 1/4, Müslim, 1/330. İbn Sa’d, 1/198-199, Ahmed b. Hanbel, 1/343, Buhârî, Sahîh, 1/4, Nesâî, 2/149-150. İbn Sa’d, 2/248, Ahmed b. Hanbel, 1/231, 276, 326, 363, Buhârî, Sahîh, 2/228, 4/183, Müslim, Müslim, 1/297, Beyhakî, Sünen, 2/193. Ahmed b. Hanbel, 1/57, Ebu Dâvud, 1/209, İbn Ebi Davud, s. 30, Hâkim, 2/330, Beyhakî, Sünen, 2/48. Ahmed b. Hanbel, 4/218, İbn Kesîr, Tefsîr, 2/583, Heysemî, 7/48-49, Suyutî, Dürru’l-mensûr, Buhârî, Sahîh, 6/99-100. Buhârî, Sahîh, 6/100. Ahmed b. Hanbel, 5/191. Ahmed b. Hanbel, 5/191, Buhârî, Sahîh, 6/100.