1. Mekkeli mü şriklerin262 inkârc ı ve itirazc ılar ından263 olan ve Peygamberimiz Aleyhisselamla, Kur’ân-ı Kerîm’le alay eden, öldükten sonra dirilmeye, Kıyamet gününe inanmayan beş kişi-ki, bu beş kişi: 1. Velid b. Mugîre, 2. Âs b. Vâil, 3. Esved b. Muttalib, 4. Esved b. Abdi Yağus, 5. Hâris b. Hanzale264 idi-bir gün, Peygamberimiz Aleyhisselama Kur’ân-ı Kerîm hakkında birtakım acayip tekliflerde bulundular.
Bu adamlar; Peygamberimiz Aleyhisselamın ümmî olduğunu,265 hiçbir kitap okumadığını266 çok iyi bilmekte, soy ve ahlâkî faziletleri bakımından herkese üstünlüğünü bütün Kureyşîlerle birlikte itiraf etmekte ve kendisini el-Emîn diye anmakta idiler.267 İsrâ: 49-52. Kaf: 1-4. 2/410, Beyzâvî, 1/442. Râzî, 17/55. Zemahşerî, 2/229, Hâzin, 2/289. Râzî, 17/57, Hâzin, 2/289. Kesîr, Bidâye, 2/286-287. Kureyş'in Düşmanlığı ve İşkence 315 Peygamberimiz Muhammed Aleyhisselam, böylece kırk yaşına bastıktan sonra, onlara268 öyle fesahatli269 bir Kitap270 getirip271 okumuştu ki, o her fesahatli kelamı susturuyor, her manzum ve mensur kelama üstün bulunuyordu.
Onun içi, usul ve füru’ ilimleriyle dolu idi.272 İlmin en nefislerini, ahkâm ve ahlâk ilminin en incelerini, geçmiş ümmet ve peygamberlere ait kıssaların en gizli noktalarını,273 Allah’tan başkasının bilemeyeceği gayb haberlerini bildiriyordu.274 Edebleri ve ahlâkî faziletleri275 öğretiyordu.276 Bütün belagat ve fesahat sahipleri ve ilim adamlar ı,277 Kur’ân-ı Kerîm’in fesahat ve belagatı, derinliği, genişliği karşısında âcizlik ve hayranlık içinde kalıyorlardı.278 Bu mübarek Kitap'ta yer alan ve putperestliği yeren, putperestlerin Cehenneme atılacaklarını bildiren âyetler, Kureyş müşriklerini kızdırmaktaydı.279 Bunun için yukar ıda adlar ın ı and ığ ım ız kişiler, Peygamberimiz Aleyhisselama şu tekliflerde bulundular: “Eğer bizim sana iman etmemizi istiyorsan, bize; içinde Lât’a, Uzzâ’ya, Menât’a tapmayı bırakmak280 ve ilahlarımızı yermek..
gibi, hoşumuza gitmeyen,281 bizi kızdırıyor olan;282 öldükten sonra dirilmek, âhiret mükâfat ve cezası.. gibi imkânsız saydığımız283 şeyler bulunmayan284 başka bir Kur’ân getir!285 Eğer Allah sana öyle bir Kur’ân indirmezse, sen kendinden uydur!286 Zemahşerî, 2/229, Râzî, 17/57, Hâzin, 2/289. Zemahşerî, 2/229, Nesefî, 2/156, Beyzâvî, 1/442. Zemahşerî, 2/229, Râzî, 17/57, Nesefî, 2/156, Beyzâvî, 1/442. Râzî, 17/57, Hâzin, 2/289. Zemahşerî, 2/229, Nesefî, 2/156-157, Beyzâvî, 1/442. Râzî, 17/57, Hâzin, 2/289. Zemahşerî, 2/229, Nesefî, 2/157, Beyzâvî, 1/442. Hâzin, 2/289. Zemahşerî, 2/229, Nesefî, 2/157, Beyzâvî, 1/442. Râzî, 17/57.
Zemahşerî, 2/229, Râzî, 17/57, Hâzin, 2/289. Zemahşerî, 2/229, Nesefî, 2/156. Hâzin, 2/288. Hâzin, 2/288, Beyzâvî, 1/442. Zemahşerî, 2/228. Beyzâvî, 1/442. Zemahşerî, 2/228, Beyzâvî, 1/442. Zemahşerî, 2/228, Râzî, 17/57. Hâzin, 2/288. Yahut, şu elinde bulunandakinin tehdit âyetlerini tebşir âyetine, tebşir âyetini tehdit âyetine, haramı helale, helali harama çevir!287 Azab âyeti yerine rahmet âyetini koy! İlahlar ı ve onlara tapmay ı yeren âyetleri onun içinden ç ıkar!288 (Öylece) sana inanalım,289 sana tâbi olalım!”
dediler.290 Onların bundan maksatları alay etmek,291 Peygamberimiz Aleyhisselamı susturmaktı.292 Bunun üzerine Yüce Allah, indirdiği âyetlerde şöyle buyurdu: “Âyetlerimiz onlara apaçık deliller olarak okunduğu zaman, (öldükten sonra) bize kavuşmayı ummayan onlar: ‘Sen ya bize bundan başka bir Kur’ân getir! Ya da onu değiştir!’ dediler. Sen, de ki: ‘Onu kendiliğimden değiştirmek, benim için hiç olmayacak şeydir. Ben, bana vahyolunandan başkasına tâbi olamam! Rabbime isyan edecek olursam, şüphesiz büyük bir günün azabından korkarım.’ De ki: ‘Allah dileseydi bana bu Kur’ân’ı indirmezdi. Ben de onu size okumazdım.
Allah onu benim dilimle size bildirmezdi de! Ben O'ndan (o Kur’ân’dan) önce, aranızda bir ömür durmuşum (yaşamışım)dır. Siz hâlâ aklınızı kullanmaz mısınız?!’”293 2. Bir gün; Peygamberimiz Aleyhisselam Kâbe’yi tavaf ederken,294 Kureyş müşriklerinden birtakım kimseler,295 -Esved b. Muttalib, Velid b. Mugîre, Ümeyye b. Halef, Âs b. Vâil296 ki, bunlar kavimleri içinde en yaşlı kişilerdi-297 Peygamberimiz Aleyhisselamla karşılaştılar298 ve: Zemahşerî, 2/228, Kurtubî, 8/319, Nesefî, 2/156. Râzî, 17/56, Hâzin, 2/288. Zemahşerî, 2/228. Râzî, 17/56, Hâzin, 2/288. Beyzâvî, 1/442. Yûnus: 15-16. Dürru’l-mensûr, 6/404. 6/404.
Kureyş'in Düşmanlığı ve İşkence 317 “Biz sana bir haslet teklif edeceğiz ki, onda hem senin için, hem bizim için iyilik vardır!” dediler. Peygamberimiz Aleyhisselam: “Ne imiş o?” diye sordu.299 Bu müşrikler: “Ey Muhammed!
Gel, sen bizim dinimize tâbi ol; biz de senin dinine tâbi olalım!300 Sen bizim ilahlarımız olan Lât ve Uzzâ’ya bir yıl tap; biz de senin ilahına bir yıl tapalım!301 Sen bizim ilahlarımıza bir ay tap; biz de senin ilahına bir ay tapalım!302 Sen bizim ilahlarımıza bir gün veya bir ay veya bir yıl tap; biz de senin ilahına bir gün veya bir ay veya bir yıl tapalım!303 Böylece aramızda barış meydana gelsin ve aramızdaki düşmanlık gitsin!304 Ey Muhammed!
Eğer senin taptığın bizim taptığımızdan daha hayırlı,305 senin işin bizimkinden daha doğru ise,306 biz ondan nasibimizi almış oluruz.307 Eğer bizim işimiz daha doğru ise,308 Sen de ondan nasibini almış olursun!” dediler.309 Peygamberimiz Aleyhisselam: “Ben Allah’a ibadet ederken başkasını O’na koşmaktan Allah’a sığınırım!” buyurdu.310 Zaten, Peygamberimiz Aleyhisselam bu hususta Yüce Allah’tan şöyle talimat almış bulunuyordu: “De ki: ‘Gökleri ve yeri yoktan var eden ki, O yedirip besliyor, Kendisi ise yedirilip beslenmiyor (böyle şeyden münezzeh bulunuyor)! Ben Allah’tan başkasını mı tanrı edinecekmişim?!’ Vâhidî, s.
307, Zemahşerî, 4/292, Nesefî, 4/380, Hâzin, 4/417. Râzî, 32/146. Râzî, 32/144. Râzî, 32/144. Râzî, 32/144. Vâhidî, s. 307, Zemahşerî, 4/292, Nesefî, 4/385, Hâzin, 4/417. De ki: ‘Bana, hakikaten, Müslüman olanların birincisi olmaklığım emredildi! ‘Sakın Allah’a eş tutanlardan olma!’ (buyuruldu).’”311 Müşrikler: “Öyle ise, bazı ilahlarımıza elini sür! Biz de seni tasdik edelim. Sen'in ilahına tapalım” dediler. Peygamberimiz Aleyhisselam, ertesi günü, Mescid-i Haram'a vardı.
Orada, Kureyş müşriklerinden bir topluluk bulunuyordu.312 Peygamberimiz Aleyhisselam, onların başucuna dikilerek Kâfirûn sûresini okudu.313 Yüce Allah, onlar hakkında indirdiği âyetlerde314 ve sûrede315 şöyle buyurdu: “De ki: ‘Siz, ey câhiller! Bana Allah’tan başkasını mı tapmamı emrediyorsunuz?!’ Andolsun ki: Sana da, Sen'den önceki (peygamber)lere de şu vahyolunmuştur: ‘Eğer (Allah’a) şerik tanırsan (bütün) amel(ler)in boşa gider ve sen muhakkak, hüsrana düşenlerden olursun!’ Hayır! Sen ancak Allah’a kulluk et! Şükredenlerden ol!”316 “De ki: ‘Ey kâfirler! Ben sizin tapmakta olduklarınıza tapmam!
Benim (Kendisine) ibadet(te devam) ettiğime de siz ibadet ediciler değilsiniz. Ben (zaten) sizin taptıklarınıza (hiçbir zaman) tapmış değilim! Siz de benim ibadet etmekte olduğuma (hiçbir vakit) ibadet ediciler değilsiniz! Sizin dininiz size, benim dinim de bana!’”317 Peygamberimiz Aleyhisselam sûreyi okuyunca, Kureyş müşrikleri318 Peygamberimiz Aleyhisselama sövüp saydılar319 ve ümitlerini kestiler.320 Peygamberimiz Aleyhisselama ve ashabına işkence yapmaya başladılar.321 En’âm: 14. Zemahşerî, 4/292, Nesefî, 4/380, Hâzin, 4/417, Suyutî, Dürru'l-mensûr, 6/404.
Zemahşerî, 4/292, Râzî, 32/144, Nesefî, 4/380, Hâzin, 4/417, Suyutî, Dürru'l-mensûr, 6/404. Hâzin, 64-66. Zümer: 64, 66. Kâfirûn: 1-6. Zemahşerî, 4/292, Râzî, 32/144, Nesefî, 4/380, Hâzin, 4/417, Suyutî, Dürru'l-mensûr, 6/404. Râzî, 32/144. Zemahşerî, 4/292, Râzî, 32/144, Nesefî, 4/380, Hâzin, 4/417. Hâzin, 4/417.
Kaynaklar
- Taberî, Tefsîr, 11/96, Zemahşerî, 2/228, Râzî, 17/75, Nesefî, 2/156, Hâzin, 2/289, İbn Kesîr, Tefsîr, İbn Kesîr, Tefsîr, 2/410.
- 267. İbn İshak, İbn Hişam, 1/194, İbn Sa’d, 1/121, Ebu Nuaym, Delâil, 1/170, Beyhakî, Delâil, 2/30, İbn Taberî, Tefsîr, 11/95, Kurtubî, 8/319.
- 294. İbn İshak, İbn Hişam, 1/388. Taberî, Tefsîr, 30/330, Zemahşerî, 4/292, Nesefî, 4/380, Hâzin, 4/417, Beyzâvî, 2/579. İbn İshak, İbn Hişam, 1/388, Taberî, 30/331, Râzî, 32/144, Kurtubî, 20/225, Hâzin, 4/417, Suyutî,
- 297. İbn İshak, İbn Hişam, 1/388. İbn İshak, İbn Hişam, 1/388, Taberî, Tefsîr, 30/331, Kurtubî, 20/225, Suyutî, Dürru’l-mensûr, Taberî, Tefsîr, 30/331, Kurtubî, 20/227, Suyutî, Dürru’l-mensûr, 6/404. Taberî, Tefsîr, 30/331, Taberânî, Mu’cemu’s-sağîr, 1/265, Vâhidî, s. 307, Zemahşerî, 4/292, Kurtubî, 20/227-228, Nesefî, 4/380, Hâzin, 4/417, Beyzâvî, 2/579, Suyutî, Dürru’l-mensûr, 6/404. İbn Kuteybe, Te’vîlu Müşkili’l-Kur’ân, s. 185.
- 305. İbn İshak, İbn Hişam, 1/388, Taberî, Tefsîr, 30/331, Kurtubî, 20/225, Suyutî, Dürru'l-mensûr, 6/404.
- 307. İbn İshak, İbn Hişam, 1/388, Taberî, Tefsîr, 30/331, Râzî, 32/144, Kurtubî, 20/225, Suyutî, Dürru'lmensûr, 6/404. İbn İshak, İbn Hişam, 1/388, Taberî, Tefsîr, 30/331, Râzî, 32/144, Kurtubî, 20/225, Suyutî, Dürru'lmensûr, 6/404. Taberî, Tefsîr, 30/331, Râzî, 32/144, Suyutî, Dürru’l-mensûr, 6/404.
- 315. İbn İshak, İbn Hişam, 1/388, Taberî, Tefsîr, 30/331, Zemahşerî, 4/292, Râzî, 32/144, Nesefî, 4/380,