El-Bidaye ve'n-Nihaye · Temmuz 1, 2026

Hicretin İkiyüzaltmışbirinci Senesi

Bu senede Hasan b. Zeyd, Deylem'den Taberistan'a yöneldi. Ya-kub b. Leys'le işbirliği yaparak kendisine karşı cephe aldıklarından ötürü Şalos şehrini yaktı. Bu senede Harici Müşavir, Horasan yolunun emniyetim sağlamakla …

Bu senede Hasan b. Zeyd, Deylem'den Taberistan'a yöneldi. Ya-kub b. Leys'le işbirliği yaparak kendisine karşı cephe aldıklarından ötürü Şalos şehrini yaktı.

Bu senede Harici Müşavir, Horasan yolunun emniyetim sağlamakla görevli Yahya b. Hafs'ı Horasan'da cemaziyelahir ayında öldürdü. Mesrur el-Belhî bunun üzerine gitti. Sonra ardından Ebu Ah- b. Mütevekkil gidince Müşavir kaçtı ve yakalanamadı. Bu senede Fars diyarını istila eden İbn Vasıl ile Abdurrahman b. fh arasında bir çarpışma meydana geldi. İbn Vasıl, Abdurrah-ı mağlup edip yakaladı. Taşdemir de onun maiyetindeki askerle-oldürdü. Sadece birkaç asker hayatını kurtarabildi. Sonra İbn Vasil, Büyük Boğa'nın oğlu Musa ile savaşmak üzere Vasıt'a gitti. Musa, halifenin oradaki valisine müracaat ederek fitneler nedeniyle kendisini doğu eyaletinin valiliğinden affetmesini istediğini halifeye iletmesini söyledi. Halife de onu bu görevden azletti. Yerine kardeşi Ebu Ahmed'i tayin etti.

Bu senede Ebü's-Sâc, zencilerle savaşmak üzere harekete geçti. İki taraf şiddetlice savaştılar. Zenciler Ebü's-Sâc'ı ve beraberindeki askerleri mağlub ettiler. Ahvaz şehrine girdiler. Ahalinin bir kısmım öldürdüler, birçok evleri yaktılar. Sonra Ebü's-Sâc, Ahvaz valiliğinden azledildi. Zenciler orayı tahrib ettiler. Halife de İbrahim b. Si-ma'ı, Ahvaz valiliğine tayin etti.

Bu senede Mesrur el-Belhî? zencilerle savaşmak üzere görevlendirildi.

Bu senede halife, Nasr b. Ahmed b. Esed el-Lübanî'yi Maveraün-nehr, Belh taraflarına tayin etti ve ramazan ayında bu husustaki fermanını yazıp gönderdi.

Bu senenin şevval ayında Yakub b. Leys, îbn Vasıl ile savaşmak üzere harekete geçti. İki taraf zilkade ayında savaşa tutuştular. Yakub, İbn Vasıl'ı hezimete uğrattı. Askerlerini yakaladı. Adamlarını ve hareminden bazı kadınları esir aldı. 40.000.000 dirhem değerinde mallarım aldı. Ayrıca o beldelerin ahalisinden olup kendisine yardımcı olan ve kendisiyle işbirliği yapanları da öldürdü. Cenâb-ı Allah böylece onun vasıtasıyla o mıntıkalardaki fitneyi sona erdirdi ve durumu düzelttirdi.

Bu senenin şevval ayının 12'sinde Mutemid Alallah, oğlu Cafer'i kendisinden sonraki dönem için veliaht tayin etti ve ona Mufavviz İlallah adını verdi. Onu Mağrib diyarına tayin etti. Musa b. Boğa'yı da ona yardımcı olarak görevlendirdi. İfrikiyye, Mısır, Şam, Cezire, Musul, Ermeniye valiliklerine ve Horasan yolunun emniyetine adamlar tayin etme işini ona bıraktı.

Halife, oğlu Cafer Mufavviz İlaîlah'dan sonraki dönem için Ebu Ahmed el-Mütevekkil'i tayin etti ve ona Muvaffak Billah lakabını taktı. Doğu eyaletinin yönetimini ona bıraktı. Mesrur el-Belhî'yi ona yardımcı olarak görevlendirdi. Bağdat, Sevad, Küfe, Mekke, Medine, Yemen, Kesker, Dicle, Ahvaz, Fars, İsfahan, Kerh, Dinever, Rey, Zen-can, Sind valiliklerine ve Mekke yolunun emniyetine görevliler tayin etme yetkisini kendisine verdi. Bu husustaki fermanını yazdırıp ülkenin her tarafında okuttu. Fermanın bir nüshası da Ka'be'ye asıldı.

Bu senede Fadl b. İshak insanlara haccettirdi.

Bu senede meşhur şahsiyetlerden Ahmed b. Süleyman er-Ruhavî, Ahmed b. Abdullah el-İclî, Hasan b. Ebi'ş-Şevarib (bu Mekke'de vefat etmişti), Davud b. Süleyman el-Caferî, Şuayb b. Eyyüb, Mühtedi Bil-

tarıht

Vm kardeşi Abdullah b. Vasık, Ebu Şuayb es-Susî, büyük mutasav-1 flardan Ebu Yezid el-Bestamî, Ali b. İşkâb, kardeşi Ebu Muham-d "Sahih-i Müslim" adlı eserin sahibi Müslim b. Haccac vefat ettım