El-Bidaye ve'n-Nihaye · Temmuz 1, 2026

İbrahim B. Abdullah B. Müslim El-Keccî

Uzun bir ömür yaşayan nıeşayihten biri idi. Meclisine gözlüklüler dışında mürekkep okkasını beraberinde getiren 50.000 kişi katılırdı. Onun okuduğu hadisleri yedi kişi yüksek sesle tekrarlayarak etrafındaki insanlara …

Uzun bir ömür yaşayan nıeşayihten biri idi. Meclisine gözlüklüler dışında mürekkep okkasını beraberinde getiren 50.000 kişi katılırdı. Onun okuduğu hadisleri yedi kişi yüksek sesle tekrarlayarak etrafındaki insanlara duyurur, böylece hadisleri yazdırırlardı. Bazı kimse-lerse oturmak için yer bulamadıklarından ötürü ayakta durarak hadis yazarlardı. Her 10.000 hadis okudukça bir sadaka verirdi. Hadisleri okuma işini tamamladıktan sonra 1.000 dinar masrafla gerçekleştirdiği sofrasını kurar ve şöyle derdi: "Bugün Rasûlullah (s.a.v.)'a şahitlik yaptım, sadece benim şahidliğim kabul edildi. Aziz ve Celil olan Allah'a şükür için bu sofrayı kurmam gerekmez mi?"

İbnü'l-Cevzî ile Hatib Bağdadî, Ebu Müslim el-Keccî'nin şöyle dediğini rivayet etmişlerdir:

«Bir gece evden çıktım. Bir hamama uğradım. Cünüp idim. İçeri girdim. Hamamcıya: "Henüz içeriye girmiş bir kimse var mı?" diye sordum. Hamamcı: "Hayır" diye cevap verince hamama girdim. Kapıyı açınca içeriden birinin: "Ey Ebu Müslim, Müslüman ol selamet bul." dediğini sonra da şu şiiri okuduğunu duydum:

"Ey Rabbim, bahşettiğin bir nimetten ya da defettiğin bir azaptan ve beladan ötürü sana hamdolsun. Dilersin, dilediğini yaparsın ve kimsenin duymadığı yerlerde sen sesleri duyarsın."

Ben bunu duyar duymaz hemen geri döndüm ve hamamcıya: "Hani henüz içeri kimse girmediğini söylemiştin!" dedim. O da: "Evet, ne var?" diye sorunca, ben: "İçeriden birinin şöyle ve şöyle dediğini işittim." dedim. Hamamcı: "Sen onu duydun mu?" diye sordu. Ben de: "Evet" diye cevap verdim. Bunun üzerine hamamcı şöyle dedi: "Efendim, sözünü ettiğin, cinlerden biridir. Bazan bize görünür, güzel sözler, öğüt içeren kelimeler söyler ve şiirler okur." Ben: "Onun ezberinde kalan bir şiiri var mı?" diye sordum, o da: "Evet" dedi. Sonra onun şiirlerinden birini okudu:

"Ey aşırı derecede günah işleyen kişi, yavaş ol bakalım.

Ne zamana kadar bilmeden günah işlemeye devam edeceksin?

Çirkin fiiller işleyerek ama aslında iyi yaptığını sanarak Aziz ve Celil olan Allah'ı daha ne kadar gazablandıracaksın?

Arş'm üzerindeki Rabbin, kendisinden razı olup olmadığını bilmeyen kişinin gözleri nasıl rahatça kapanıp uykuya dalar?"

Bu senede vefat eden meşhur şahsiyetler arasında, Hanefi kadısı Abdülhamid b. Abdülaziz Ebu Hatim de bulunmaktadır. Seçkin kadılardan ve meşhur nkıhçıîardandı. Önde gelen büyük âlimlerden biriydi. Takva sahibi, nezih, dindar, güvenilir ve kendini günahlardan çok koruyan bir müslümandı. İbnü'l-Cevzî'nin "el-Muntazam" adlı eserinde anlattığına göre, bu zatın güzel fiilleri ve güzel eserleri vardır. Allah ona rahmet etsin.