El-Bidaye ve'n-Nihaye · Temmuz 1, 2026

Dımaşk'taki Meşhur Bab-I Cirun'un Tarihçesi

Bu kapı bu senedeki yangın yüzünden kırılıp yok oldu. Dımaşk Ca-mü'nin doğusunda bulunuyordu. Bundan daha geniş ve daha yüksek bir kapı ve bunun kadar muazzam bir yapı dünyada bilinmemektedir. Sarı tunçtan iki sembolü …

Bu kapı bu senedeki yangın yüzünden kırılıp yok oldu. Dımaşk Ca-mü'nin doğusunda bulunuyordu. Bundan daha geniş ve daha yüksek bir kapı ve bunun kadar muazzam bir yapı dünyada bilinmemektedir. Sarı tunçtan iki sembolü vardı ki, aynı zamanda bunlar sarı tunç çivilerle, yerlerine çakılmışlardı ki, bu kapı dünyanın harikalarından, Dımaşk'ın güzellik ve sembollerindendi. Yapısı muazzam ve mükemmeldi. Araplar ve diğer milletlerin insanları, şiirlerinde bu kapıdan bahsetmişlerdir. Bu kapıyı Cirun b. Sa'd b. Ad b. Us b. Adem b. Sa'd b, Nuh adında bir hükümdarın yaptırdığı söylenmektedir. Hz. İbrahim (a.s)'den önce hatta Semud kavminden ve Hud Peygamberden (a.s) Önce yapılmıştır. Hafız İbn Asâkir ve diğerleri böyle derler. Kapının üst tarafında muazzam bir kale ve sağlam bir saray vardı. Başka bir rivayette anlatıldığına göre bu kapıyı Süleyman Peygamber (a.s) için Cirun adında bir cin yapmıştır, ama birinci rivayet daha kuvvetli ve daha meşhurdur.

Birinci rivayete göre bu kapı, yaklaşık 5.000 seneden beri yerinde durmaktaydı ama, kendiliğinden değil de adi eller tarafından yerinden sökülmesi, üzücü olmuştur. Safer ayının onaltısmda pazartesi gecesinin sabahında o tarafta çıkan bir yangının kıvılcımlarıyla tutuşmuş, cami görevlileri koşarak güç gösterisi yapıp kapıyı parçalamışlar ve tunç kaplamasını söküp almışlardı. İç kısmı da çam kerestesiyle doldurulmuştu. İçindeki tahtalar ve üstündeki kaplama sanki ustası tarafından henüz yeni yapılmıştı. O kadar sağlamdı, üzerine vurulan baltaların tesir etmediğini, çok güçlükle onu parçalayabüdiklerini gördüm. Onu ilk zamanın inşaları bu kadar uzun zamandan beri yerinde duran ve çeşitli ümmetlere ka-pılık görevini yapan bu eseri parçalamaya muktedir oldular, ama her şeyin bir vadesi vardır. Kulların Rabbi olan Allah'tan başka ilah yoktur.