Soy kütüğü şöyledir: Zeyneb binti Cahş binti Rebab el-Esediye. Hu-• zeyme kabilesinin Esed kulundandır. Rasûlullah (s.a.v.)'m zevcelerinden ilk vefat edendir. Anasının adı Ümeyme binti Abdülmuta-lib'tir.Kendi sinin asıl adı Berre idi. Ancak Rasûlullah (s.a.v.), ona Zeyneb adını verdi. Ümmü Hakim künyesi ile çağrılırdı. Bizzat Cenâb-ı Allah tarafından Rasûlullah'la evlendirilen ve nikahları kıyılan kadın Zeynep'tir. Bu sebeple Zeynep, Rasûlullah (s.a.v.)'m diğer zevcelerine karşı övünür ve şöyle derdi: "Sizi aileleriniz Rasûlullah'la evlendirdi. Beni ise semada Allah, Rasûlullah ile evlendirdi." Bu hususta yüce Allah, şöyle buyurmuştur:
"Zeyd, eşiyle ilgisini kestiğinde onu seninle evlendirdik." (el-Ahzâb, 37.)
Zeynep, daha Önce Rasûlullah (s.a.v.)'m azadlısı Zeyd b. Harise ile evliydi. Zeyd, onu boşaymca Rasûlullah (s.a.v.) onunla evlendi. Rasûlullah'm Zeyneple evlenişi, hicretin üçüncü senesinde olmuştu. Başka bir rivayete göre ise dördüncü senesinde olmuştur ki, meşhur olan rivayet de budur. Başka bir rivayete göre de hicretin beşinci senesinde evlenmiştir. Peyfamber (s.a.v.)'in onunla gerdeğe girmesi esnasında örtünme ayeti nazil olmuştur. Nitekim bu husus, Buharı ve Müslim'in sahihlerinde Enes'ten gelen bir rivayetle sabit olmuştur.
Güzellik ve üstünlükle Hz. Ebu Bekir'in kızı Aişe ile yanşan kadın Zeynep'ti. Zeynep, dindar, takvalı çok ibadet eden ve çok sadaka veren bir kadındı. Onu kastederek Rasûlullah (s.a.v.), diğer zevcelerine şöyle demişti. "Vefatımdan sonra bana en erken gelip kavuşacak olan sizin aranızda eli en uzun olanınızdır." Eli uzun demekle Rasûlullah(s.a.v.), onun çok sadaka veren bir kadın olduğunu söylemek istemişti. Zeynep, sanatkar bir kadındı. Eliyle bazı şeyler yapar, bunların satışından elde edilen kazancı fakirlere sadaka olarak dağıtırdı. Onun hakkında Hz. Aişe şöyle demişti:
"Din hususunda Zeynep binti Cahş'tan daha hayırlı, Allah'a karşı takvalı, sözü doğru, akrabalık bağlarını gözeten, emanete çok riayet eden ve sadaka veren başka bir kadını asla görmedim." Rasûlullah (s.a.v.), Veda haccında: "Artık bu hasrın ortaya çıkış zamanıdır." Yani Veda haccından sonra artık dışarı çıkmamak gerekir, dediği için Zeynep ile Şevde, Veda haccından sonra hac etmemişlerdi. Peygamber (s.a.v.)'in diğer zevceleri ise Veda haccından sonra da hacca giderler ve Zeynep ile Sevde'ye :"Vallahi Rasûlullah'ın vefatından ve Veda haccından sonra bineklerimizi hareket ettirmedik, derlerdi.
Anlatıldığına göre Hz.Ömer, Zeyneb'e 12 000 dirhem maaş bağlamış. Zeynep ise o maaşı akrabalarına sadaka olarak dağıtmış, sonra şöyle demiştir: "Allah'ım, bundan sonra Ömer'in maaşı bana gelmesin." Kendisi hicretin yirminci senesinde vefat etmiş ve Hz. Ömer onun cenaze namazını kıldırmıştı. O, kendisi için naaş yapılan ilk kadındır. Cena- ' zesi Baki mezarlığına defnedildi.