Künyesi Ebu Abdurrahman'dır. Ebu Yezid, Ebu Yala gibi künyeleri de vardı. Kureyşli olup Ümeyye oğullarından dır. Anasının adı Ümmü Haşim binti Ebi Haşim b. Utbe b. Rebia'dır. Babasımn vefatından sonra kendisine bey'at edildi. Zaten babası hayatta iken veliahd olarak kendisini tayin etmişti. Hicretin altmış dördüncü senesinin re&iyülevvel ayının ondördünde bey'at alıp tahta geçti. Salih ve ibadet ehli bir adamdı. Emirlik süresi uzun sürmedi. Kırk gün tahtta kalmıştır. Yirmi gün veya iki ay veya birbuçuk ay veya üç ay yirmi gün veya dört ay süreyle tahtta kaldığı da söylenir. Bu hususta çeşitli rivayetler vardır. Doğrusunu Allah bilir.
Yezid'in oğlu Muaviye, halifeliği süresince hastaydı. İnsanlar arasına çıkamadı. Namazları Dahhak b. Kays kıldırıyor, işleri de o idare ediyordu. Sonra Yezid'in oğlu Muaviye'de yirmi bir yaşında vefat etti. Vefat ederken yaşının onsekiz, ondokuz, yirmi, yirmiüç olduğuna dair çeşitli rivayetler vardır. Onsekiz sene yaşadığını veya ondokuz veya yirmi veya yirmibeş sene yaşadığını söyleyen başka rivayetler de vardır. Doğrusunu Allah bilir. Vefat edince namazı kardeşi Halid kıldırdı. Osman b. Anbese veya Velid b. Utbe tarafından kıl dirildi gına dair rivayetler de vardır. Ama sahih olan rivayete göre Velid b. Utbe kıldırmıştır. Çünkü namazım Velid'in kıldırması için vasiyette bulunmuştu. Ondan sonra yönetim Şam'da Mervan'm eline geçinceye kadar insanlara namazlarını Dahhak b. Kays kıldırıyordu. Yezid'in oğlu Muaviye, Şam'da Babü's-Sağir mezarlığına defnedildi. Vefat edeceği esnada kendisine vasiyet edip etmeyeceğini sorduklarında şu cevabı vermişti: "Hayır. Vasiyet etmemenin acılığım ahiretime bırakacağım. Tatlılığını da Ümeyye oğullarına bırakacağım." Yezid'in oğlu Muaviye - Allah rahmet etsin- çok beyaz tenli, gür ve kıvırcık saçlı, iri gözlü, burnunun ucu kalkık, yuvarlak başlı, güzel yüzlü #ür sakallı, saçlarının telleri ince ve güzel bedenli bir kimse idi. Ebu Züra ed-Dınıaşkî dedi ki: Muaviye ile kardeşleri Abdurrahman ve Halid, insanların en salih kişileriydi. Şair Abdullah b. Hemmam el-Belevî Muaviye hakkında şöyle demiştir:
"Bu iyiliği ve salihliği Yezid, babasından almıştı. Muaviye de bunu Yezid'den almıştı. Bu iyilik onlara atadan gelmedir.
Ey Harb oğulları! Muaviye'yi aranızda idare edin. Onu uzak hedeflere fırlatmayın."
Rivayete göre Yezid'in oğlu Muaviye, bir gün insanları namaz kılmak üzere camide toplanmaya çağırmış, insanlar toplanınca da onlara şöyle demişti:
"Ey insanlar! İdarenizin başına geçirildim, ama ben bu işi yürüte-meyecek kadar zayıfım. İsterseniz Ebu Bekir'in Ömer'e bırakışı gibi ben de bu idareyi sizin aranızda güçlü olan bir adama bırakayım. İsterseniz yine bu işi Hattab oğlu Ömer'in yaptığı gibi aranızdan seçeceğim altı kişilik bir şura heyetine bırakayım. Bu işi layıkıyla yapacak bir adam aranızda yoktur, ben işinizi size bıraktım. Artık siz, uygun olan birini başınıza geçirin."
Böyle dedikten sonra minberden inip evine gitti, vefat edinceye kadar da dışarı çıkmadı. Allah, ona rahmet etsin. Başka rivayetlerde anlatıldığına göre ona zehir içirilerek veya vurularak Öldürülmüştür. Defnedildiği zaman defin esnasında Mervan hazır bulundu. Defin işi tamamlandıktan sonra Mervan, orada bulunan halka şöyle sordu:
- Kimi defnettiğinizi biliyor musunuz?
- Evet, Yezid'in oğlu Muaviye'yi nefnettik.
- O Ebu Leyla'dır ki, Ersem el-Fezzarî, onun hakkında şöyle demişti: "Ben kazam kaynamakta olan bir fitne görüyorum. Ebu Leyla'dan sonra hükümdarlık, zorbalık yayıp galip olanın eline geçecektir Anlatıldığına göre durum gerçekten de şair Ersem'in dediği gibi oldu. Şöyleki: Ebu Leyla vefat edince, daha önce kimseyi vehand olarak tayin etmediğinden Hicaz'da Abdullah b. Zübeyr, Şam ve havalisinde Mervan b. Hakem ayaklandılar. Horasanlılar da Sullem b. Zıyad a bey'at ettiler. O da halife olarak başa geçti, Horasanlılar onu çok sevdiler. O da hoşlarına gidecek bir yönetim tarzı sergiledi. Sonra onu Horasan'dan çıkarıp sürdüler. Başlarında Nafi b. Ezrak bulunduğu halde Basra'daki kurralar ve Hariciler de ayaklandılar. Daha önce kendisine bey'at ettikleri ve imam olarak kabul ettikleri Ubeydullah b. Ziyad'ı kovdular. Basra'dan sürgün ettiler. O da kalkıp Şam'a gitti. Basralılar, Ubeydullah b. Ziyad'dan sonra Abdullah b. Haris b. Nevfel'e bey'at ettiler. Bu adam Bebbe adıyla tanınmaktaydı. Anası, Hind binti Ebi Süf-yan'dır. Bebbe, Basra güvenlik kuvvetlerinin başına Himyan b. Adi es-Sedusfyi komutan olarak tayin etti. insanlar, hicretin altmış dördüncü senesinin cemaziyelahir ayı başlarında insanlar Bebbe'ye bey'at ettiler. Ferazdak, bu hususta şöyle demiştir:
"Bir kavme bey'at ettim. Ahidlerine vefa gösterdim. Bebbe'ye de pişman olmaksızın bey'at ettim." Bebbe, orada dört ay ikamet etti, sonra evine kapandı. Basrahlar, İbn Zübeyr'e mektup yazdılar. İbn Zübeyr de Enes b. Malik'e mektup yazarak insanlara namaz kıldırmasını emretti. Enes de insanlara iki ay süreyle namaz kıldırdı. Sonra ileride anlatacağımız hadiseler meydana geldi.
Yemame'de Necde b. Amir el-Hanefî ayaklandı. Ahvaz ve Fars'da Benu Mahura ayaklandı. İleride inşaallah detaylı olarak anlatacağımız diğer hadiseler meydana geldi.