El-Bidaye ve'n-Nihaye · Temmuz 1, 2026

Hicret'in Seksenaltıncı Senesi

Bu senede Haccac'ın Merv ve Horasan'daki naibi Kuteybe b. Müslim, Türklerin ve diğer kafirlerin birçok beldelerine gaza yaparak çok sayıda esir, mal, kale ve arazileri ganimet olarak ele geçirdi. Daha sonra ordusundan …

Bu senede Haccac'ın Merv ve Horasan'daki naibi Kuteybe b. Müslim, Türklerin ve diğer kafirlerin birçok beldelerine gaza yaparak çok sayıda esir, mal, kale ve arazileri ganimet olarak ele geçirdi. Daha sonra ordusundan Önce kendisi döndü. Haccac, bir mektup yazarak ordusundan önce gelmiş olmasından ötürü onu kınayıp şöyle dedi: «Düşman illerine giderken ordunun önünde ol, dönüşte de gerisinde ol.» Yani dönüş esnasında ordunun geri tarafında bulun ki, düşmanlardan veya başkalarından herhangi bir kötülük orduya ulaşmasın. Bu güzel bir görüştür ve sünnet de bu yöndedir. Halid b. Bermek'in annesi olan Bermek'in karısı esireler arasındaydı. Kuteybe, bu cariyeyi kardeşi Abdullah b. Müslim'e verdi. Abdullah, onunla cinsel ilişkide bulunup hamile bıraktı. Sonra Kuteybe, esirlere lütufta bulundu ve o kadını kardeşi Abdullah'tan gebe kalmış olduğu halde eski kocasına geri verdi. Çocuğu da yanlarında idi. Müslüman oluşlarına kadar bu çocuk yanlarında kaldı. Müslüman olduklarında Abbasilerin zamanında çocuğu getirdiler.

Kuteybe, Horasan'a dönerken Bulgar reisleri büyük armağanlarla ve altın anahtarla onu karşıladılar. Hicretin seksenaltmcı senesinde Şam'da, Basra'da ve Vasit şehrinde bir veba salgını görüldü. Bu salgın önce kadınları yakaladığı için buna "Genç kızlar salgını" anlamına gelen "Taun el-fetayat" adı

verildi.

Mesleme b. Abdülmelik, Bizans'a gazaya gitti. Bolak ve Ahrem kalelerini fethederek çok sayıda esir ve mal ele geçirdi.

Abdülmelik, oğlu Abdullah'ı Mısır'a -kardeşi Abdülaziz'in vefatından sonra- vali olarak gönderdi. Abdullah, cemaziyelahîr ayında, yir-miyedi yaşında iken Mısır'a vali olarak girdi.

Bu senede Bizans'ın Lori adındaki hükümdarı öldü. Allah ona rahmet etmesin. Haccac, Yezid b. Mühelleb'i hapsetti. Hişam b. İsmail el-Mahzumî insanlara haccettirdi. Ebu Ümame el-Bahilî, Abdullah b. Ebi Evfa ve bir kavle göre de Abdullah b. Haris b. Cüz ez-Zebidî vefat ettiler. Abdullah b. Haris, Mısır fethine katıldı. Oraya yerleşti. O, Mısır'da vefat eden sahabelerin en sonuncusu idi. Bu senenin şevval ayında mü'minlerin emiri vefat etti.