Tasavvuf Klasikleri · Temmuz 8, 2026

bâtıl (Tasavvuf Sözlüğü)

Bâtıl, a href "/tr/tasavvuf-sozlugu/masiyyet-2/" mâsıyyete /a (isyân ve günâhlara) dâir konuşmaktır. Kadınların hâlleri, içki meclisleri, fâsıkların durumları, zenginlerin bolluk içindeki bâtıl yaşantıları, hükümdarların …

Bâtıl, a href "/tr/tasavvuf-sozlugu/masiyyet-2/" mâsıyyete /a (isyân ve günâhlara) dâir konuşmaktır. Kadınların hâlleri, içki meclisleri, fâsıkların durumları, zenginlerin bolluk içindeki bâtıl yaşantıları, hükümdarların büyüklenmeleri, kınanan merâsimleri ve çirkin hâllerinin hikâye a href "/tr/tasavvuf-sozlugu/ilmesi/" edilmesi /a gibi. Bunların hiçbiri girilmesi helâl olmayıp haram olan konulardır. (İhyâ', INI, 143

Bâtıl ademdir yokluktur) . (Istılâh, 539

Bâtıl, Hakk'ın dışında olan her şeydir, o yokluktur. Çünkü a href "/tr/tasavvuf-sozlugu/hakikat/" hakikatte /a Hakk'tan başka hiçbir şeyin vücüdu yoktur... (Kâşânî, 35; Câmi', 78

Peygamberimiz şöyle buyurmuştur: Arabların en doğru beyti Lebid'in sözüdür:

Allah'tan başka

Ve çıkacak elden

her biri nimetlerin

(Müslim, Şiir, 2-6

(Bir başka nüshada, şu ibâreler de mevcüddur:

Ebü Bekr , Kâb ve Lebid'in sözleri:

Sâkin bir şekilde sabahlar her kişi

Oysa ölüm yakın ona

ayakkabısının bağı kadar

ne kadar uzun yaşasa da

bir anadan doğan herkes

taşınır bir gün tabut içinde

Allah'tan başka

Ve çıkacak elden

her biri nimetlerin