Tasavvuf Klasikleri · Temmuz 8, 2026

savlet (Tasavvuf Sözlüğü)

(Mertebe bakımından) senden üstün olanlara savletin (hücum etinen) hayâsızlık; akranlarına savletin edebsizlik, mertebesi senin altında bulunanlara savletinse âcizliktir. (Âdâb , 46 savm/sıyâm İsavm-ı husüs; savm-ı …

(Mertebe bakımından) senden üstün olanlara savletin (hücum etinen) hayâsızlık; akranlarına savletin edebsizlik, mertebesi senin altında bulunanlara savletinse âcizliktir. (Âdâb , 46

savm/sıyâm İsavm-ı husüs; savm-ı husüs-i husüs

Fâris'in şöyle dediğini işitimiştim: Savm foruç), Yüce Allah'ı görerek halkı görmekten gaib olmaktır. Nitekim Allah, Meryem kıssasında Ben Rahmân olan Allah'a oruç adadım, bugün hiç kimse ile konuşmayacağım buyurmuştur. Yani bu, Oruç hâlinde Hakk'ı görerek halkı görmekten gaib olduğumdan hiçbir şeyin oruçla meşgul olmama mâni olmasını ve oruçla alâkamın kesilmesine yol açmasını câiz görmüyorum demektir. (Ta'arruf, 109

Şeriatın, imânın vasıflarını toplayan on iki hasletten ) dördüncüsü savmdır (oruçtur), bu, kalkandır... (Küt, TI, 140

Cüneyd şöyle der: Oruç yolun ftarikatın) yarısıdır. (Hücvîrî, 384

Savm (oruç) sözlükte imsak, yani a href "/tr/tasavvuf-sozlugu/tutmak/" tutmaktır /a . Meselâ rüzgâr sâkinleşip esintisi durduğunda Sâmeti'r-rih ; at durup da yürümediğinde Sâmeti'l-hayl denir. Gündüzün ortası olduğunda ve öğle vakti geçtiğinde Sâme'n-nehâr denir. Çünkü güneş semânın ortasına ulaştığında hareketi yavaşlar... Kişi kendini konuşmaktan alıkoyunca da Sâme'r-racül denir. (Gunye, II, 3

Oruçta (tahâretj, a href "/tr/tasavvuf-sozlugu/masivadan/" mâsivâdan /a oruç tutmak (mâsivâ ile ilgiyi koparmak), sonra mâsivâ orucunu görmekten de oruç tutmaktır . Bu oruçtan tefekkür yardımıyla fıtr ortaya çıkar... (Ravza, 196

Savm-ı husüs ( a href "/tr/tasavvuf-sozlugu/havassin/" havâssın /a oruculJ; nazarı, lisanı, eli, ayağı, kulağı ve diğer organları günâhlardan alıkoymak,... savm-ı husüs-i husüs (ehâss-ı havâssın ya da seçkinlerin orucu) ise; kalbin kötü düşüncelerden, Allah'tan uzaklaştırıcı fikirlerden ve Allah'tan başka her şeyden tamamıyla muhâfaza a href "/tr/tasavvuf-sozlugu/ilmesi/" edilmesidir /a . (Kudâme, 36) 878 a href "/tr/tasavvuf-sozlugu/savt-i-ecnihat-i-cebra-il/" savt-ı ecnihat-i cebrâ'il /a