Tasavvuf Klasikleri · Temmuz 8, 2026

tesir ve tasrif (Tasavvuf Sözlüğü)

yoluyla arıtmasıdır Ahlâkta tefrid, Hakk'a Hakk ile ve elçilik yoluyla a href "/tr/tasavvuf-sozlugu/isaret/" işâret /a etmektir. Llsülde tefrid, işâretin Hakk'ı murâd a href "/tr/tasavvuf-sozlugu/erek/" ederek /a ve O'na …

yoluyla arıtmasıdır

Ahlâkta tefrid, Hakk'a Hakk ile ve elçilik yoluyla a href "/tr/tasavvuf-sozlugu/isaret/" işâret /a etmektir. Llsülde tefrid, işâretin Hakk'ı murâd a href "/tr/tasavvuf-sozlugu/erek/" ederek /a ve O'na sülük ederek arıtılmasıdır. Edviyede tefrid, işâretin Hakk'a a href "/tr/tasavvuf-sozlugu/mehabbet/" mehabbet /a ve a href "/tr/tasavvuf-sozlugu/gayret/" gayretle /a arıtılmasıdır

Velâyâtta tefrid, işâretin Hakk ile iftihâr ve O'nun sırrı ifşâ etmekten arıtılmasıdır. Hakaikte tefrid ise işâretin Hakk'ı müşâhede ve O'nunla a href "/tr/tasavvuf-sozlugu/ittisal/" ittisâl /a konusunda arıtılmasıdır. (Câmi’, 302

Tecrid, sözlükte çıkarmak , soymak ve kaldırmak demektir. Elbiseyi çıkar e

dim yani Onu üzerimden kaldırdım dersin. Bir kişinin (soyunması demek olan) a href "/tr/tasavvuf-sozlugu/tecerrud/" tecerrüd /a elbisesini çıkarması demektir. Süfilerin ileri gelenlerine göre ise üç kısma ayrılır: Zâhirin tecridi, organları Allah'tan alıkoyan her şeyi terk etmektir. Bâtının tecridi, kalbi Allah'tan alıkoyan her şeyi terk etmektir. Bu iki tecridden tecrid de, kalbin ve kalıbın yalnız Allah'a (ait olması ve O'na) kalmasıdır. (Rihle, 78

Tecrid, kalb ve sırdan mâsivâyı kaldırmaktır

Tecrid, şuhüd ve şâhidlerden (âlem ve âlemdeki her şeyden) mahrüm kalmaktır. Üç derecesi vardır: İlk derece, keşfin aynının (kendisinin), yakini elde etmekten tecrid a href "/tr/tasavvuf-sozlugu/ilmesi/" edilmesidir /a . İkinci derece, cem'in aynının, yakin dercesinden tecrid 1034 a href "/tr/tasavvuf-sozlugu/tedani-tedelli/" tedâni-tedelli /a

edilmesidir. Üçüncü derece ise ihlâsın, tecridi görmekten tecrid edilmesidir. (Rihle, 79

Tecrid üç çeşittir: Bazıları Allah'tan başka her şeyden tecerrüd eder (sıyrılır;, buna mütecerrid denir. Bazıları nefsinin ve tabiatının şehvetlerinden tecerrüd eder, buna da mütecerrid denir. Bazıları da sadece şeyhe hizmet etmekle sivrilir. (Rihle, 81

Nihâyât (son mertebeler), mârifet, fenâ, beka, tahkik, a href "/tr/tasavvuf-sozlugu/telbis/" telbis /a , vücüd, tecrid, tefrid, cem' ve a href "/tr/tasavvuf-sozlugu/tevhid/" tevhiddir /a . (Rihle, 207

(Ayrıca bk. tevhid