NAMAZ BÖLÜMÜ · 41 – VAKİT GİRMEDEN EZAN OKUMAK
532 – İbn-i Ömer radıyallahu anhdan: Bilâl radıyallahu anh şafak atmadan önce ezan okumuştu. Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem ona dönmesini ve “dikkat köle uyudu, dikkat köle uyudu,” demesini emretti. Musa bin İsmail rivâyetinde (Bilâl döndü ve dikkat köle uyudu, diye seslendi) cümlesini ziyade etti. Ebû Dâvud diyor ki: Şu hadis-i Eyyüp’ten, Hammâd bin Seleme’den başkası rivâyet etmedi. [349]
İZAH
Şâfiî Mâliki ve Ahmed bin Hambel hazretlerine göre, sabah ezanı şafak atmadan da okunabilir. İmâm-ı Azam hazretlerine göre sabah ezanı da diğer ezanlar gibidir. Vaktinden önce okunamaz. Çünkü Rasûl-i Ekrem sallallahu aleyhi ve sellem, Bilâl’e sabah ezanını vaktinden önce okuduğu için, “dön nida et,” demiştir, diyor. (Mealim’us-Sünen, c. 1, s. 286)
533 – Abdulaziz bin Ebi Revvâd’dan: Bize Nâfî haber verdi o da Ömer radıyallahu anhın Mesruh denilen müezzininden nakletti. Mesruh sabah namazına vaktinden önce ezan okumuştu. Ömer radıyallahu anh ona (ezânın iadesini) emretti, bir önce geçen hadisin benzerini rivâyet etti. Ebû Dâvud dedi. Bu hadis Nâfî’den veya başkasından rivâyet olundu. Ömer’in bir müezzini vardı, ona Mesruh veya başka bir şey deniyordu. Ebû Dâvud dedi. Bu hadis-i Dareverdî rivâyet etti. O da Ubeydullah’dan o da Nâfî’den, o da İbn-i Ömer’den rivâyet etti. Dedi ki: Ömer’in müezzini vardı. İsmine Mes’ûd deniyordu. Geçen hadisin benzerini zikretti, bu rivâyet ondan daha sahihtir.
534 – Bilal radıyallahu anhdan: Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem ona, “Senin için şafak şöylece açılana kadar ezan okuma,” buyurdu. Ve iki elini (ufkun) enine uzattı. Ebû Dâvud dedi: İyaz’ın mevlası Şeddad Bilâl’a yetişmemiştir.
535 – Aişe radıyallahu anhdan: (Abdullah bin Ümmü Mektûm gözleri âmâ olduğu halde Peygamber sallallahu aleyhi ve sellemin müezzini idi. [350]
İZAH
Âmâların ezanı kerahetsiz caizdir. Çünkü Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem ama olan Abdullah bin Ümmü Mektûm’u ikinci müezzin olarak görevlendirmişti. Bilhassa sabah ezanlarında ikinci ezanı o okurdu.