KURBAN BÖLÜMÜ · 15 – ÇAKMAK TAŞI (KESKİN BİR TAŞ) İLE HAYVAN KESMEK
2821 – Rafi bin Hadiç radıyallahu anh’dan rivâyet edildiğine göre şöyle demiştir: Ben Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem’e geldim. Ve ey Allah’ın Rasûlü, biz yarın düşmanla karşılaşacağız, halbuki bizim yanımızda bıçak ta yok, (bir hayvanı kesmek gerekirse) onu çakmak taşı veya bir asanın (keskin) kenarı ile keselim mi, dedim. Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem, “Hayvanı kan akıtan şeylerle kes. Yahut keserken elini çabuk tut ve üzerine Allah’ın adını an. (Kesme aleti) tırnak ve diş olmamak şartıyla (kesilen hayvanın etini) yiyiniz. Şimdi bunun sebebini açıklayayım: Diş kemiktir. Tırnaksa Habeşîlerin bıçağıdır,” buyurdu. İnsanlardan süratli gidenler acele ettiler. Öne geçtiler. Ganimetten bir şeyler elde ettiler. Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem, insanların gerisinde idi. Halk (ganimetten bir şeyler pişirmek için) tencereleri ocağa koydular. Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem, tencerelere rastladı. Emir buyurdu. Tencereler devrildi. Ganimet malı ashab arasında taksim olundu. Bir deve on koyuna muadil tutuldu. Kavmin develerinden bir deve kaçtı. Onu kovalayacak yanlarında at da yoktu. Bir zat ona bir ok attı. Allah onu kaçmaktan alıkoydu. Bunun üzerine Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem, “Gerçekten şu hayvanların, vahşî hayvanlar gibi ürküp kaçmaları vardır. Bunlardan hangisi böyle yapar (kaçarsa) siz de ona böyle yapın (ok atın) öldürün,” buyurdu. [548]
İZAH
Müden: Bıçak. Erin: Kesmeye acele et, demektir. Nedde: Kaçtı, ürktü. Evâhid: Ürkmeler, kaçmalar, yabânîleşenler vardır. Bu hadis-i şerif, bıçak bulunmadığı zaman taş, ağaç, kamış ve cam gibi keskin bir şeyle hayvanın kesilebileceğine delildir. Diş ve tırnak bedenden ayrı ise onlarla kesilen hayvanın eti helaldir. Ama tırnak ve diş yerinde iken onlarla kesilen hayvanın eti helal değildir. Hanefîlerin görüşü böyledir. Mâlîkilere göre: Kemikle kesilen hayvanın kan damarı kesilirse eti yenir. Şâfiî’ye göre: kemik, eti yenen hayvan kemiği ise, onunla kesilen hayvanın eti yenir. Mezbahadan kaçan yabanîleşen bir hayvan tutulamadığı takdirde silahla öldürülürse eti yenebilir.
2822 – Muhammed bin Saffan’dan: Veya Saffan bin Muhammed’den rivâyet edildiğine göre şöyle demiştir: İki tavşan avladım. Ve onları çakmak taşıyla kestim. O iki tavşan hakkında Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem’e sordum. Bana onların etini yememi emretti. [549]
2823 – Benî Harise’den; bir zattan şöyle rivâyet edilmiştir: O, Uhud dağının kayalıklarından bir kayalıkta hamile dişi bir deve güdüyordu. Deve ölmeye durdu. O kesecek bir şey bulamadı. Sivri bir kazık aldı, onu devenin boğazının başlangıcına sapladı. Kanı akıttı, sonra Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem’e geldi. Ve bunu ona haber verdi. Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem ona onun etini yemesini emretti.
2824 – Adiy bin Hatem radıyallahu anh’dan rivâyet edildiğine göre şöyle demiştir: Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem’e şöyle dedim: Ya Rasûlallah, bizden birimiz bir ava silah atar, isabet ettirir, yanında bıçak da yoksa çakmak taşıyla veya asanın kopmuş (keskin) parçasıyla onu kesebilir mi? Haber ver, dedim. Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem, “Besmele çek, istediğin şeyle kes kanı akıt,” buyurdu. [550]