MENÂSİKHAC BÖLÜMÜ · 43 – FİDYE
1856 – Ka’b bin Ucre radıyallahu anh’dan rivâyet edildiğine göre: Hudeybiye anlaşması yılında Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem Ka’b’a rastladı, (başına bit düşmüştü) Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem ona: “Başındaki bitler sana eza veriyordur değil mi?” dedi. Ka’b radıyallahu anh Evet dedi. Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem: “Başını tıraş et, sonra ceza olarak bir koyun kes veya üç gün oruç tut veyahut altı fakire üç sa’ hurma yedir (dağıt)” buyurdu. [595]
İZAH
Kâ’b bin Ucre radıyallahu anh ihramlı bulunuyordu. Başına bitler yerleşmiş eza veriyorlardı. Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem saçını kes, ceza olarak kurban kes, buyurdu. Bu hadis-i şerif: Zarûret dolayısıyla saçını kesenin kurban kesmek yahut üçgün oruç tutmak veyahut altı kişiye yarımşar sa’dan altı sa’ sadaka vermek arasında muhayyer olduğunu gösterir. İmam Azam ve Şâfiî’nin mezhebi de budur.
1857 – Kâ’b bin Ucre radıyallahu anh’dan rivâyet edildiğine göre: Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem ona: “İhramlı iken saçını kestirmenden dolayı) ister kurban kes, ister üç gün oruç tut, istersen altı fakire üç sa’ hurma tasadduk et” buyurdu.
İZAH
İhramlı kimse bir zarûret dolayısı ile saçını kestirir ise ceza olarak ya bir kurban keser, ya üç gün oruç tutar veya altı fakire yarımşar sa’ hurma tasadduk eter.
1858 – Ka’b bin Ucre radıyallahu anh’dan rivâyet edildiğine göre: Hudeybiye (andlaşması) yılı Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem ona uğradı râvî yukarıda geçtiği şekilde olayı zikretti, Bu hadiste de Rasûlullah Ka’b’a, “yanında kurbanlığın var mı” buyurdu. Ka’b, hayır, dedi. “Öyle ise ya üç gün oruç tut veya iki fakire bir sa’ olmak üzere, altı fakire üç sa’ hurma sadaka verirsin” buyurdu.
1859 – Ka’b bin Ucre radıyallahu anh’dan rivâyet edildiğine göre: Başına arız olan bir hastalıktan dolayı saçını tıraş etmişti de Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem Ka’b’a bir inek kurban etmesini emretti.
1860 – Kâ’b bin Ucre radıyallahu anh’dan rivâyet edildiğine göre, şöyle demiştir. Ben Hudeybiye (andlaşması) yılı Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem’le birlikte iken başıma muzır böcek (bit) düştü, o kadar ki gözümü kaybedeceğimden bile korktum. Derken Allah Telâla benim hakkımda “içinizden hasta olan veya başından bir rahatsızlığı bulunan kimse…” ayetini indirdi. (Bakara 196) Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem beni çağırdı ve bana, “Başını tıraş et ve üç gün oruç tut ve veya altı fakire bir ferak kuru üzümü taam olarak ver veya bir koyun kurban et” buyurdu, ben de başımı tıraş ettim. Sonra kurban kestim.
İZAH
Ferak: onaltı rıtıldır. Üç sa’a denktir. Bir sa’: 1040 dirhemdir. 3.333 grama denktir.
1861 – Bir önceki olay Ka’b bin Ucra’dan rivâyet edilmiş ancak bu rivâyette şu ilave var: Bunlardan (sadaka, oruç ve kurbandan) hangisini yaparsan sana yeter, buyurdu.