MENÂSİKHAC BÖLÜMÜ · 30 – İHRAMLI BİR KİMSENİN HİZMETÇİSİNİ TE’DÎBİ
1818 – Esmâ bint-i Ebû Bekir radıyallahu anh’dan rivâyet edildiğine göre: Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem’le berâber hac niyetiyle (yola) çıkmıştık. Arc (denen yere) vardığımızda Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem vasıtasından indi, biz de indik (hemşirem) Aişe radıyallahu anha Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem’in yanına oturdu, ben de (babam) Ebû Bekir’in yanına oturdum. Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem’le babam Ebû Bekir’in yük devesi birdi. O da babama ait kölenin yanında bulunuyordu. Ebû Bekir radıyallahu anh oturdu. Kölenin gelmesini bekliyordu, köle göründü, fakat yanında deve yoktu. Ebû Bekir radıyallahu anh: – Deve nerede, diye sordu. Köle: – Dün gece onu kaybettim, dedi. Ebû Bekir radıyallahu anh: – Bir deve, onu da kaybettin, öyle mi? dedi. Onu dövmeye koyuldu. Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem hem tebessüm ediyor, hem, “Bakın şu ihramlının yaptığı şeye,” buyuruyordu. İbn-i Ebû Rizme diyor ki: Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem tebessüm ederek “Bakın şu ihramlının yaptığı şeye,” dedi. Bundan fazla bir tepki göstermedi. [574]
İZAH
Bu hadis-i şerif ihramlının çocuğunu ve hizmetçisini terbiye edebileceğine delâlet eder.
1819 – Safvan bin Yâ’lâ bin Umeyye’den, o da babasından rivâyet ettiğine göre: Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem Cirâne’de iken üzerinde halûk kokusu veya sarılık izi bulunan cübbeli bir adam geldi. Adam: Ey Allah’ın Rasûlü, umremde bana nasıl hareket etmemi emrediyorsun, dedi. Şanı yüce olan Allah (c.c) Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem’e vahiy indirdi. Vahyin gelişi bitince Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem “Umre’den sual eden nerede” diye sordu ve o zâta hitaben “üzerindeki halûk kokusunun eserini yıka yahut da sarılığın izini yıka, üzerindeki cübbeni de çıkar, hacc- ında yaptığını umrende de yap” buyurdu.
İZAH
Cirâne: Mekke ile Taif arasında, Mekke’ye daha yakın bir yerin adıdır. Haluk: Za’ferândan yapılan bir kokunun adıdır. Safra: Za’ferândan yapılan sarı renkli bir kokudur. Za’ferân kullanmak kadınlara ait olduğu için yıkanması emredilmiş, ihramlının cübbe giyinmesi de doğru görülmemiştir.
1820 – Ya’lâ bin Umeyye (önceki hadiste geçen) olayı anlattı ve (şunları da) söyledi. Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem ona: “Cübbeni çıkar” buyurdu. Adam da cübbesini başından çıkardı (daha sonra Ya’lâ) hadisin tamamını nakletti.
1821 – İbn-i Ya’lâ babasından şu (bir önceki haber nakledildi ve bu haberde (Ya’la ayrıca) Rasûlullah adama, Cübbesini iyice çıkarıp iki veya üç defa yıkanmasını emretti, deyip hadisi sevketti.
1822 – İbn-i Ya’lâ bin Umeyye babasından rivâyet ettiğine göre: Sakalını ve başını sarıya boyamış üzerinde cübbe bulunan ve umre için ihrama girmiş bir adam Cirâne’de Hz. Peygamber’e gelmiş… daha sonra râvî hadisin tamımını nakletti. [575]