ORUÇ BÖLÜMÜ · 17 – SAHURUN VAKTİ
2346 – Semüre bin Cündeb hutbede şöyle dedi. Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem, “Sizi seher yemeğinizden Bilâl’in ezanı ve etrafa yayılmadıkça ufuktaki şöyle (dikine) beyazlık alakoymasın,” buyurdu. [261]
İZAH
Hz. Bilâl sahableyin şafaktan önce ezan okurdu. Şafak attıktan sonra da ümmü Mektum okurdu. Hz. Bilâl’ın ezanının ve yalancı şafağın sahur yemeğine mani olmayacağını bildiriyor.
2347 – Abdullah bin Mes’ûd radıyallahu anh’dan rivâyet edildiğine göre: Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Sizden birinizi sahur yemeğinden Bilâl’in ezanı alakoymasın. Bilâl o saatte ezan okur veya nida eder ki, teheccüd kılanınız istirahata dönsün, uyuyanlarınız uyansın.” Museddet der ki: Yahya iki elini birleştirerek “fecir şöyle görünen değil” dedi ve devamla “tâ şöyle görünene kadardır” diyerek işaret parmaklarını uzattı. [262]
İZAH
Burada Yakule yazhara manâsında kullanılmıştır. Dikine şafağın zuhuru hakiki şafak değildir. Hakiki şafak şafağın enine ufukta yayılmasıdır demektir. (Nesêî şerhi)
2348 – Kays bin Talk’dan; o da babasından rivâyet ettiklerine göre: Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu; “Yeyiniz, içiniz, yukarı yükselerek parlayan (yalancı şafak) sizi (sahur yemekten) men etmesin, sizin için ufukta kırmızılık enine yayılana kadar yeyiniz, içiniz.” [263]
2349 – Adiy bin Hatim radıyallahu anh’dan rivâyet edildiğine göre şöyle demiştir: “Sizin için şafakta beyaz iplik siyah iplikten ayrılana kadar yeyin için. ” Bakara: 87 ayeti inince elime bir beyaz ve bir de siyah iplik aldım, onları yastığımın altına koydum, onlara baktım onları birbirinden ayırt edemedim, bunu Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem’e anlattım, güldü ve, “Muhakkak senin yastığın geniş ve uzundur. Ancak ayetteki siyah ve beyaz iplik gece ve gündüzdür.” Ravi Osman bin Ebû Şeybe rivâyetinde, “Ancak, o gecenin siyahlığı ve gündüzün beyazlığıdır,” buyurdu. [264]