İCÂRE BÖLÜMÜ · 59 – SELEM DEĞİŞTİRİLEMEZ
3468 – Ebû Saîd el-Hudrî radıyallahu anh’dan, Rasûlullah sallallahu aleyhi ve selem şöyle buyurdu: “Bir kimse bir malı selem sûreti ile satın almışsa, onu başka bir mal ile değiştirmesin.” [260]
İZAH
Ağustos ayının birinde teslim almak üzere parasını peşin verdiği bir ton elmayı teslim almadan onu başkasına satması ve başka şeye değişmesi caiz değildir. İmam-ı Azam’ın görüşü böyledir. (Bezl-ül-Mechud, c. 15, s. 146)
3469 – Ebû Saîd el-Hudrî radıyallahu anh’dan: Asr-ı saadette bir şahsın aldığı meyve âfate uğradı. Adamın borcu çoğaldı. Rasûlullah sallallahu aleyhi ve selem, “Ona yardın edin” buyurdu. Halk ona yardımda bulundular. Fakat bu yardım onun borcunu ödemeğe kafi gelmedi. Bunun üzerine Rasûlullah sallallahu aleyhi ve selem, alacaklılara “Bulduğunuzu alın (imkan eline geçene kadar) sizin için ancak elinde olanı alma hakkı vardır” buyurdu. [261]
İZAH
Bir meyve faydalanılacak hale geldikten sonra ağacı başında satılır. Müşteri toplamadan afata uğrarsa zarar müşteriye aittir. Ebû Hanife ve Şafiî hazretlerinin görüşü böyledir. İflas eden kimsenin elinde ne varsa alacaklılara, alacakları nisbetinde dağıtılır. Geriye kalan borç imkan zamanına kadar tehir edilir.
3470 – Câbir bin Abdullah radıyallahu anh’dan rivâyet edildiğine göre Rasûlullah sallallahu aleyhi ve selem şöyle buyurdu: “Bir din kardeşine (dalında iken) hurma satsan, hurmaya âfet isabet etse (hurmayı teslim edemezsen), o din kardeşinden bir şey alman sana helal olmaz. Çünkü din kardeşinin malını (parasını) haksız yere ne karşılığında alacaksın?” [262]