Hicrî aylar
Hicrî takvim ibadetlerin zamanını taşır; fakat her aya özel dua üretmez. Bu dosya Kur’an ve sahih sünnetle sabit zamanları, kültürel hatırlama biçimlerini ve kaynağı bulunmayan aylık tertipleri birbirinden ayırır.
05Önce ölçü,
sonra metin.
Bir ayın fazileti, o aya mahsus belirli bir dua metni bulunduğu anlamına gelmez. Sabit ibadet, genel dua ve sonradan oluşturulmuş evrâd ayrı etiketlerle sunulur.
16 başlık,
kaynağıyla.
Muharrem’de oruç
Ramazan’dan sonra en faziletli nafile orucun Muharrem’de olduğu bildirilir; bu, ayın tamamını tutmayı zorunlu kılmaz.
Müslim, Sıyâm 202Kaynağa git ↗02 · 9–10 MUHARREMÂşûrâ orucu
Onuncu gün orucu geçmiş yılın küçük günahlarına kefaret ümidi taşır. Yahudilerden farklılaşma niyetiyle dokuzuncu günü de ekleme rivayeti ayrıca gösterilir.
Müslim, Sıyâm 196, 203Kaynağa git ↗03 · GENEL DUAÂşûrâ’ya mahsus dua var mı?
Sahih kaynaklarda güne mahsus, yetmiş veya yedi tekrar şartlı bir dua metni sabit değildir. Kur’an ve sahih dualar sayı icat edilmeden okunabilir.
Sabit özel metin bulunmuyorKaynağa git ↗04 · KERBELÂKerbelâ’yı hatırlamak
Hz. Hüseyin ve yakınlarının şehadeti tarih, adalet ve Ehl-i beyt sevgisi içinde okunur; matem adına zarar verme veya olaydan dinî bayram üretme yolu tutulmaz.
Tarihî olay · 61/680Kaynağa git ↗05 · İHTİYATİkram, infak ve aileyi gözetmek
Aileyi sevindirmek, ikram ve sadaka her vakit güzel ameldir; Âşûrâ gününe bağlanan kesin bolluk vaadi sahih hadis derecesinde sunulmaz.
Genel infak ilkeleri; özel rivayet ihtilâflıKaynağa git ↗06 · REBÎÜLEVVELRebîülevvel ve siyer şuuru
Hz. Peygamber’in hayatını, ahlâkını ve tebliğini öğrenmek; sahih salavat, Kur’an, şükür ve infakla muhabbeti davranışa taşımak. Aya mahsus zorunlu dua veya namaz tertibi yoktur.
Ahzâb 33/21, 56; Müslim, Sıyâm 197Kaynağa git ↗07 · SAFERSafer ve uğursuzluk inancının reddi
Safer ayı uğursuz değildir. Bu aya, ilk gününe veya son çarşambasına mahsus kesin koruma vaadi taşıyan dua ve namazlar sünnet diye sunulmaz; genel sabah-akşam duaları her ay olduğu gibi okunur.
Buhârî, Tıb 19; Müslim, Selâm 102Kaynağa git ↗08 · RECEPRecep
Haram aylardan biridir. Aya özel namaz ve kesin fazilet vaatli dua metinleri ayrıca delil ister.
Tevbe 9/36Kaynağa git ↗09 · ŞABANŞaban
Nafile oruç ve Ramazan’a hazırlık öne çıkar; her uygulama ‘Şaban’a mahsus sünnet’ sayılmaz.
Buhârî, Savm 52; Müslim, Sıyâm 175Kaynağa git ↗10 · RAMAZANRamazan
Oruç, Kur’an, dua, infak, teravih ve itikâf; Hadislerle İslâm’daki yerel Ramazan dosyalarıyla.
Bakara 2/183–186Kaynağa git ↗11 · KADİRKadir gecesini aramak
Son on gecede arayış ve ‘Allah’ım, sen affedicisin’ duası; kesin takvim iddiası yerine ihya.
Buhârî, Leyletü’l-kadr 3; Tirmizî, Deavât 84Kaynağa git ↗12 · ŞEVVALŞevval
Ramazan sonrası altı gün oruç; aya mahsus sabit bir dua metni rivayet edilmemiştir.
Müslim, Sıyâm 204Kaynağa git ↗13 · ZİLHİCCEZilhicce’nin ilk günleri
Salih amelin fazileti, zikir ve hac ibadetleri; genel dua ve tehlil metinleri okunur.
Fecr 89/1–2; Buhârî, Îdeyn 11Kaynağa git ↗14 · AREFEArefe günü
Hacda Arafat vakfesiyle, hac dışında nafile oruç ve tevhid-dua iklimiyle yaşanır. Güne mahsus tek zorunlu dua metni yoktur.
Müslim, Sıyâm 196; Tirmizî, Deavât 122Kaynağa git ↗15 · TEKBİRTeşrik günleri
Arefe sabahından bayramın dördüncü günü ikindiye kadar farzlardan sonra okunan tekbirin hüküm ve vakti mezheplere göre gösterilir.
Hac 22/28; fıkıh kaynaklarıKaynağa git ↗16 · MUHASEBEHicrî yılın başlangıcı
Takvim değişimi muhasebe, tövbe ve yeni niyet için değerlendirilebilir; 1 Muharrem’e mahsus üç tekrar ve bir yıllık kesin korunma vaadi sahih sünnet değildir.
Tevbe 9/36; genel dua ilkeleriKaynağa git ↗