Ana yolun usul kaydı
Zeyniyye, Ebü’n-Necîb es-Sühreverdî ve Sühreverdî irşad çevresinden gelen aktarımın Zeynüddin el-Hâfî’de belirginleşen koludur. Anadolu hattı özellikle Abdüllatîf-i Kudsî ve Bursa Zeynîler Dergâhı çevresinde devam etti.
TASAVVUF YOLU · YEREL ARAŞTIRMA DOSYASI
Zeyniyye
Zeynüddin el-Hâfî’nin Herat merkezli irşadı çevresinde gelişen, Sühreverdiyye kökenli tasavvuf yolu.
- Teşekkül
- XV. yüzyıl
- Köken
- Herat
- Kol / hat
- 0
- Şahsiyet
- 10
- Mekân
- 0
- Tarih durağı
- 0
Bu sayfa yolun anlaşılır ve kaynaklı giriş dosyasıdır. Tarikat nispeti, fıkhî mezhep veya itikadî hüküm değildir. Geniş silsile, bütün alt kollar ve uzmanlık arşivi kardeş sitemizde tutulur.
Ayrıntılı Zeyniyye dosyasını Tarikat.org’da aç ↗Yolun tarihî
oluşum dosyası.
Zeyniyye, Zeynüddin el-Hâfî’nin Herat çevresindeki irşad faaliyetiyle teşekkül eden ve Sühreverdiyye silsile mirasını Horasan’dan Anadolu’ya taşıyan tasavvuf yoludur. Zeynüddin el-Hâfî’nin halifeleri arasında Abdüllatîf-i Kudsî Anadolu’daki yayılış bakımından belirleyici oldu. Bursa’daki Zeynîler Dergâhı, XV. yüzyıldan sonraki şeyh ve halife halkalarının başlıca merkezlerinden birine dönüştü. Kaynaklarda “Zeynî” nisbesi taşıyan herkes aynı kişi veya aynı tekke kolu değildir. Bu sayfadaki kişi ağı yalnız açık hilâfet, intisap, post ve dergâh kayıtlarıyla kurulmuştur.
Tek çizgi değil,
aktarımı görünür bir ağ.
Zeyniyye, Ebü’n-Necîb es-Sühreverdî ve Sühreverdî irşad çevresinden gelen aktarımın Zeynüddin el-Hâfî’de belirginleşen koludur. Anadolu hattı özellikle Abdüllatîf-i Kudsî ve Bursa Zeynîler Dergâhı çevresinde devam etti.
011585
Zeynî Şeyh Selâmî Mustafa Efendi
XVI. yüzyıl Zeyniyye şeyhi, vâiz ve müellif
Şahsiyet dosyası ↗021356–1435Zeynüddin el-Hâfî
Sühreverdiyye’nin Zeyniyye kolunun pîri
Şahsiyet dosyası ↗03XVI. yüzyıl · Ferecik, İstanbul ve Bursa Zeyniyye çevresiFirecikli Ali b. Sinan
Ferecik Zeyniyye zâviyesi şeyhi, âlim, vaiz ve rüya tabircisi
Şahsiyet dosyası ↗041630Zeyniyye Şeyhi Kadı Mehmed Efendi
Bursa Zeyniyye Zâviyesi postnişini, müderris ve kadı
Şahsiyet dosyası ↗051666Zeyniyye Şeyhi Kemâleddin Efendi
Bursa'da Zeyniyye şeyhi
Şahsiyet dosyası ↗061680Zeyniyye Şeyhi Mehmed Efendi
Bursa Zeyniyye Zâviyesi postnişini
Şahsiyet dosyası ↗071442Şeyh Ahmed-i Zeynî
Abdüllatif-i Kudsî'nin halifesi ve Âşık Paşa Mescidi Zeynî şeyhi
Şahsiyet dosyası ↗08TARİHÎ ŞAHSİYETŞeyh Mahmud Hayrân-ı Zeynî
II. Bayezid devrinde Bursa Zeynîler Zâviyesi’nde yaşayan Zeynî dervişi
Şahsiyet dosyası ↗091570Gazâlîzâde Abdullah Efendi
Zeynî şeyhi, kadı, müderris ve esmâ-i hüsnâ şârihi
Şahsiyet dosyası ↗10TARİHÎ ŞAHSİYETŞeyh Abdullah Paçacı Zeynî
Paçacı Halife diye tanınan Kastamonulu Zeynî şeyhi
Şahsiyet dosyası ↗Uygulamayı
tarihî bağlamında okuyun.
Kurum ve gündelik hayat
Tekke, hankah, zâviye, sohbet ve hizmet çevreleri ilgili mekân kayıtlarıyla birlikte okunur.
Coğrafî intikal
Herat
Alt kayıtların kaynakları
Bu künyeler seçilmiş şahsiyetlere bağlı anlatı ve ilişki kayıtlarından gelir; ana biyografinin bütününe ait dipnot olarak sunulmaz. Bir kaynak başlığının bulunması, bu sayfadaki her iddiayı doğruladığı anlamına gelmez.
22 farklı kaynak başlığını aç
Harîrîzâde, Tibyân, II, vr. 107b; Hüseyin Vassâf, Sefîne-i Evliyâ, I, 264
Zeynüddin el-Hâfî
Anlatı kaydıİSAM Ulema Veritabanı
Gazâlîzâde Abdullah Efendi
Anlatı kaydıLâmiî Çelebi, Nefehâtü'l-üns tercümesi, s. 548
Zeynüddin el-Hâfî
Anlatı kaydıManisa İl Halk Ktp., nr. 45, Hk. 1156
Zeynüddin el-Hâfî
Anlatı kaydıMetin için: Gümüşhânevî, Mecmûatü'l-ahzâb, II, 612-615
Zeynüddin el-Hâfî
Anlatı kaydıNev‘îzâde Atâyî, Hadâ’iku’l-Hakâ’ik fî Tekmileti’ş-Şakā’ik, s. 414-418
Firecikli Ali b. Sinan
Anlatı kaydı · Kaynak sayfaları: 416Nev‘îzâde Atâyî, Hadâ’iku’l-Hakā’ik fî Tekmileti’ş-Şakā’ik, s. 531-538
Gazâlîzâde Abdullah Efendi
Anlatı kaydı · Kaynak sayfaları: 533Nev‘îzâde Atâyî, Hadâ’iku’l-Hakā’ik, s. 416
Firecikli Ali b. Sinan
İlişki kaydıOsmanzâde Hüseyin Vassâf, Sefîne-i Evliyâ, c. 1, s. 171-172
Şeyh Ahmed-i Zeynî · Şeyh Mahmud Hayrân-ı Zeynî
Anlatı kaydı · İlişki kaydıSefîne-i Evliyâ, Cilt II
Zeynî Şeyh Selâmî Mustafa Efendi
Anlatı kaydı · Kaynak sayfaları: 301Sehâvî, ed-Dav'ü'l-lâmi', IX, 262; Ali Şîr Nevâî, s. 396-397
Zeynüddin el-Hâfî
Anlatı kaydıSüleymaniye Ktp., İsmihan Sultan, nr. 283, vr. 4b-77a; Hacı Mahmud Efendi, nr. 2829
Zeynüddin el-Hâfî
Anlatı kaydıSüleymaniye Ktp., Şehid Ali Paşa, nr. 1391, vr. 11a-72b
Zeynüddin el-Hâfî
Anlatı kaydıŞeyhî Mehmed Efendi, Vekāyi‘u’l-Fuzalâ, c. 1, s. 319-320
Zeyniyye Şeyhi Kadı Mehmed Efendi
Anlatı kaydıŞeyhî Mehmed Efendi, Vekāyi‘u’l-Fuzalâ, c. 2, s. 1352-1367
Zeyniyye Şeyhi Kemâleddin Efendi
Anlatı kaydıŞeyhî Mehmed Efendi, Vekāyi‘u’l-Fuzalâ, c. 2, s. 1392-1405
Zeyniyye Şeyhi Mehmed Efendi
Anlatı kaydıTa'bîrü'r-rü'yâ, TDK Ktp., A 37/1, vr. 1b-41a
Zeynüddin el-Hâfî
Anlatı kaydıTaşköprizâde, Tercüme-i Şakāik-i Nu‘mâniyye, tenkitli metin s. 244-248
Zeynüddin el-Hâfî
İlişki kaydıTDV İslâm Ansiklopedisi, “Zeynüddin el-Hâfî”, c. 44, s. 375-377
Zeynüddin el-Hâfî
Anlatı kaydıÜsküdar Hacı Selim Ağa Ktp., Hüdâî Efendi, nr. 3496 (müellif hattı olduğu belirtilir)
Zeynüddin el-Hâfî
Anlatı kaydıZeynüddin el-Hâfî, el-Vesâya'l-Kudsiyye, vr. 22a; Menhecü'r-reşâd, vr. 76a-b
Zeynüddin el-Hâfî
Anlatı kaydıZeynüddin el-Hâfî, el-Vesâya'l-Kudsiyye, vr. 4b, 5b-6a, 25b-27a
Zeynüddin el-Hâfî
Anlatı kaydıBu dosya
neye dayanıyor?
Kaynaklar şahsiyet, kol, mekân ve kronoloji alt kayıtlarında ayrı ayrı korunmaktadır; ortak künye çalışması sürmektedir.