S.91- Vatan-ı aslî ne demektir? C.91- Vatan-ı aslî. Bir insanın doğup büyüdüğü veya evlenip içinde yaşamak istediği veya içinde barınmayı kastettiği yere vatan-ı aslî denir. Vatan-ı aslîden başka yere iş, görev vb. sebeplerle veya yerleşmek üzere göçülünce yeni yer vatan-ı aslî olur, eski yer bu vasfını kaybeder. ( a,g,e,s,328)
Eserde tam bağlamı aç →Aile ve çocuk.
Aile ilmihali nikâh akdiyle başlar fakat rıza, malî açıklık, mahremiyet, şiddetsiz iletişim, çocuk hakları ve ihtilâf çözümüyle devam eder.
Önce bütünü,
sonra ayrıntıyı.
- 01
Nikâhta ehliyet, rıza, veli ve şahit
- 02
Mehir, nafaka ve mal ayrılığı
- 03
Eşlerin karşılıklı hakları ve mahremiyet
- 04
Boşanma, iddet, nesep ve çocuk hakkı
Mu‘temed yolu
kendi diliyle okuyun.
Nikâhta veli ve iki adil erkek şahit rükün/şart düzeninin merkezindedir; mezhepler arasındaki ayrılık kişisel vakada hukukî sonuç doğurabilir.
Hükmü bağlamı ve
kaynak sayfasıyla okuyun.
Aşağıdaki parçalar başlık özeti değildir; verilen eserlerin ilgili sayfalarından geniş metinlerdir. Tam sayfa bağlantısı metnin öncesini ve sonrasını da açar.
meye delâlet eden bir karînenin bulunması halinde evlilik akdi meydana getirmeye elverişli sayılır. Erkek kadına, “Şu kadar mehirle seni kendime nikâhlıyorum” dese, kadın da, “Kabul ediyorum” veya “Razı oluyorum” diye cevap verse, bu geleceğe ait bir va’d olmaması ve bir nikâh meclisi bulunması şartıyla akit meydana gelir. Ancak nikâh meclisi olmaz ve akdin o anda yapıldığını gösteren bir karine de bulunmazsa bu bir nikâh değil, geleceğe ait bir “söz verme” niteliğindedir. Evlilik akdinde emir siygası da kullanılabilir. Erkek kadına “Beni kendine nikâhla” dese ve bununla o anda evlilik akdi yapmayı kasdetse; kadın “Sana kendimi nikâhladım” diye cevap verince akit tamam olur. Hanefîlere göre buradaki emir siygası ile erkek kadına evlenme için vekâlet vermiş olur. Böylece kadın kendisinden asîl, erkekten vekil sıfatıyla icap ve kabulde bulunmuş olur. Mâlikîlere göre ise burada emir siygası icap niteliğindedir. Evlilik Akdinde Velînin Rolü Akıllı ve ergin erkek, velisi olmaksızın kendi irade beyanı ile evlenebilir. Onun bir vekil aracılığı ile evlenmesi de mümkündür. Hanefîlere göre hür, akıllı ve ergin kadın da evlenme akdinde bizzat taraf olabilir. Çünkü burada velinin bulunması evliliğin sıhhat şartlarından değildir. Allah Teâlâ şöyle buyurur: “Eğer mümin bir kadın kendisini Peygamber’e hibe edip de, Peygamber de onu nikâhla almak isterse...” (Ahzâb, 50) Bu ayet-i kerime kadının nikâh akdinde bizzat taraf olabileceğini gösterir. İmam Şâfiî, İmam Mâlik ve İmam Ahmed b. Hanbel’e göre, kadın için nikâhta erkek bir velinin bulunması şarttır. Veli, kadının asabesinden en yakın olan erkektir. Kadının nikâhta doğrudan taraf olması caiz değildir. Yaşının küçük veya büyük olması, kendisinin dul veya bâkire bulunması, sonucu değiştirmez. Bu müctehitlere göre kadının kadını…
Eserde tam bağlamı aç →Talâkın Çeşitleri Biçimi ve sonuçları bakımından talâk çeşitlere ayrılır. Biçiminin Kur’ân ve Sünnet’in belirlediği kurallara uygunluğu açısından talâk sünni ve bid’i olmak üzere ikiye ayrılır. Sonucunda evlilik hayatına dönüş imkanı tanıyıp tanımaması bakımından da talâkın ric’î ve bain olmak üzere iki çeşidi vardır. a- Sünnî Talâk Sünnî talâk (talâk-ı sünn), Kur’ân ve Sünnet’in talimatına uygun olan boşama biçimidir. Bu talâk biçiminin üç temel şartı vardır. Bunlar eşin hayız halinde bulunmaması, hayızdan temizlendikten sonra cinsî temasın olmaması ve boşanmanın yalnız bir talakla yapılmasıdır. b- Bid’î Talâk Kadını hayız günlerinde veya temizlik halinde cinsi temastan sonra yahut temizlik halinde birden fazla boşamak sünnete aykırı olduğundan bid’î talâk (talâk-ı bid’) adını alır. Bu çeşit boşama dinen haram kılındığı için, bu yola başvuran koca günahkar olur; buna rağmen boşama geçerlidir, hukukî sonuçlarını doğurur. c- Ric’î Talâk Yeni bir nikâh akdi yapılmadan erkeğin eşiyle normal aile hayatına dönmesine imkan veren boşama şekline ric’î talâk denir. Ric’î talâkın başlıca üç şartı vardır. Bunlar: 1- Boşadığı karısıyla daha önceden fiilen evlenmiş, karıkoca hayatı yaşamış bulunmak 2- Hanefilere göre sarih boşama sözleriyle boşamış olmak ve şiddet, mübalağa ifade eden bir kelime söylememiş olmak 3- Üçüncü boşama hakkını kullanmamış olmak
Eserde tam bağlamı aç →Ezber cevaptan
konu bağlantısına.
- S. 91 · KAYNAK SAYFA 27
Vatan-ı aslî ne demektir?
Vatan-ı aslî. Bir insanın doğup büyüdüğü veya evlenip içinde yaşamak istediği veya içinde barınmayı kastettiği yere vatan-ı aslî denir. Vatan-ı aslîden başka yere iş, görev vb. sebeplerle veya yerleşmek üzere göçülünce yeni yer vatan-ı aslî olur, eski yer bu vasfını kaybeder. ( a,g,e,s,328)
Gündelik sorudan
delilin bulunduğu sayfaya.
Velisiz nikâh geçerli olur mu?
Hanefî mezhebi ergen ve akıllı kadının belirli şartlarla kendi nikâhını kurabileceğini kabul eder. Şâfiî, Mâlikî ve Hanbelî mezheplerinde veli nikâhın geçerliliğinde merkezîdir. Güncel resmî nikâh ve güvenlik şartları ayrıca korunmalıdır.
Fetva kaydını aç →Hamdi Döndüren’de delil ve dipnotları ara →Mesajla yazılan boşama sözü hüküm doğurur mu?
Yazının kime yöneltildiği, niyet, kullanılan söz ve hukukî bağlam incelenmeden cevap verilemez. Aileyi etkileyen bu mesele internet cevabıyla sonuçlandırılmamalıdır.
Fetva kaydını aç →Hamdi Döndüren’de delil ve dipnotları ara →Bu sayfa genel öğrenme çerçevesidir. Boşanma, miras, sağlık, finans ve ibadet geçerliliği gibi sonuç doğuran şahsî meselelerde ayrıntılar eksiksiz anlatılarak ehil bir fetva merciine başvurulmalıdır.
